ဓမၼစကား ၊ ေန႔တုိင္းၾကားက ၊ စိတ္ထားေဖြးလက္ ၊ သိဥာဏ္ထက္၏

ပုဗၺ မုဥၥ အပရေစတနာ ဆုိတာ..

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

က်ေနာ္တုိ႔ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြ အားလုံးလုိလို ဒါနျပဳျခင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ပုဗၺ မုဥၥ အပရ ေစတနာ ဆုိတာေလးကို ၾကားဖူးၾကမွာပါ..

ဒါေပမယ္႔ ဘာကိုဆုိလုိတယ္ အဓိပၸါယ္ကဘာဆုိတာကုိ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား သိၾကမွာ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ထင္ပါတယ္..

က်ေနာ္လည္း အရင္ကမသိခဲ႔ပါဘူး ဆရာေတာ္ အရွင္ဇနကာဘိ၀ံသေရးသားတဲ႔ ကိုယ္က်င္႔အဘိဓမၼာက်မ္းထဲမွာ ဖတ္လိုက္ရလုိ႔

အားလုံးကိုလည္း သိေစခ်င္တဲ႔ ေစတနာနဲ႔ ျပန္လည္မွ်ေ၀လိုက္ပါတယ္ ခင္ဗ်ာ….

ပုဗၺေစတနာ

အလွဴတစ္မ်ဳိးကုိ လွဴဒါန္းရာ၌ ပုဗၺေစတနာ ၊ မုဥၥေစတနာ ၊ အပရေစတနာ ဟု ၃ မ်ဳိးရႏူိင္၏ ။

ထုိ႔တြင္ အလွဴေပးမည္ဟု ၾကံစည္ကာ ထုိအလွဴႏွင္႔ဆုိင္ေသာ ပစၥည္းမ်ားကို ရွာေဖြစုေဆာင္း ေနေသာ အခါမွစ၍ မလွဴမီ ေ႔ရွအဖုိ႔၌

ျဖစ္သမွ်ကုသုိလ္ေစတနာေတြသည္ ပုဗၺေစတနာ မည္၏ ။ ထုိသုိ႔ ပုဗၺေစတနာ နယ္အတြင္း၌ ဤအလွဴဒါနကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍

အလွဴ ႔ဒကာ အလွဴ ႔ဒကာမ ၊ ေက်ာင္းဒကာ ၊ ေက်ာင္းအမ စသည္ျဖင္႔ ထင္ရွားေက်ာ္ၾကားေစလုိေသာစိတ္ ၊ ေက်ာ္ေစာလုိေသာစိတ္ ၊

မိမိလွဴႏူိင္ေၾကာင္း ၾကြားလုိေသာစိတ္မ်ား မျဖစ္ေစရပါ ။ လွဴဖုိ႔ရာ ပစၥည္းစုခုိက္ အိမ္သားအခ်င္းခ်င္း အလွဴႏွင္႔ စပ္၍ မေက်မနပ္ ေဒါသ

မာန စေသာ အကုသုိလ္မ်ား ၊ အလွဴကို လွဴမည္ဟု ၾကံခဲ႔ၿပီးမွ တစ္စုံတစ္ခုအတြက္ စိတ္ပ်က္ၿပီး တြန္းဆုတ္ေသာ မလွဴလိုေသာ စိတ္မ်ား

မျဖစ္ေစရ ။ ထုိသုိ႔ မျဖစ္ေစဘဲ ေပ်ာ္ရႊင္၀မ္းေျမာက္စြာ အရာရာေက်နပ္လ်က္ လွဴဖြယ္ အရပ္ရပ္တုိ႔ကုိ စီမံႏူိင္လွ်င္ “ပုဗၺေစတနာ ေတြ

အလြန္စင္ၾကယ္စြာ ျဖစ္ေနၿပီ” ဟုမွတ္ပါ ။

မုဥၥေစတနာ

မုဥၥ - သဒၵါသည္ စြန္႔လြတ္ျခင္း ဟူေသာ အနက္ကုိ ေဟာ၏ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ စြန္႔လြတ္ လွဴဒါန္းေနတုန္း အခိုက္၌ ျဖစ္ေသာ ေစတနာသည္

(ဆြမ္းလွဴရာ၌ ဆြမ္းကုိ အလွဴခံ ပုဂၢိဳလ္အား ကပ္လွဴေနတုန္းမွာ ျဖစ္ေသာ ေစတနာႏွင္႔ ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ မကပ္ဘဲ ႏႈတ္ျဖင္႔

ေလွ်ာက္ထား၍ လွဴရာ၌ “လွဴပါ၏” ဟု ဆုိခုိက္မွာ ျဖစ္ေသာ ေစတနာသည္) မုဥၥေစတနာ မည္၏ ။ ဤမုဥၥေစတနာ အခုိက္လည္း

ျပခဲ႔ေသာ အကုသုိလ္စိတ္မ်ား မျဖစ္ေစဘဲ ၊ အလွဴခံမည္႔ ပုဂၢိဳလ္ကုိလည္း ကပ္ၿငိတြယ္တာေသာ တဏွာေလာဘစိတ္ မျဖစ္ေစဘဲ ယခု

လွဴဒါန္းလိုက္သည္႔ အတြက္ေၾကာင္႔ ငါ၏ ကိစၥကို ကူညီေဆာင္ရြက္လိမ္႔မည္ဟု တစ္စုံတစ္ခုေသာ ေလာကီအက်ဳိးကုိ မေမွ်ာ္လင္႔ဘဲ

ရက္ရက္ေရာေရာ လွဴဒါန္းႏူိင္ပါလွ်င္ “မုဥၥေစတနာေတြ စင္ၾကယ္စြာ ျဖစ္ၿပီ” ဟု မွတ္ပါ ။

အပရေစတနာ

အလွဴအထေျမာက္ၿပီးေနာက္ ထုိကုသုိလ္ႏွင္႔ စပ္၍ျဖစ္သမွ်ေစတနာကုိ အပရေစတနာ ဟုေခၚ၏ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ ဒါနျပဳၿပီးေနာက္ထုိဒါနကုိ

သတိရတုိင္း “အလွဴအထေျမာက္ေပၿပီ ၊ ၀မ္းေျမာက္ဖြယ္ ေကာင္းေပသည္ ။ ေနာက္ထပ္ လွဴခ်င္ေသးသည္” ဟု ၀မ္းေျမာက္ ၀မ္းသာ

ျဖစ္ေနလွ်င္ အပရေစတနာ နယ္၌လည္း ကုသုိလ္ ေစတနာေတြ ထပ္မံတုိးပြားျပန္၏ ။ အလွဴေပးၿပီးေနာက္ ပစၥည္းပ်က္ျပား၍ ျဖစ္ေစ ၊

ေက်ာင္းေဆာက္ ကုိးကြယ္ၿပီးေနာက္ ေက်ာင္းထုိင္ ဘုန္းၾကီးအေပၚ၌ မေက်နပ္၍ ျဖစ္ေစ “ငါလွဴမိတာ မွားေလစြ” ဟု အပရေစတနာ

ပ်က္လွ်င္ အလွဴႏွင္႔စပ္၍ မေက်နပ္ျခင္းဟူေသာ ေဒါသ အကုသုိလ္ပင္ ျဖစ္ပါေသးသည္ ။

သတိထားဖြယ္

ဒါနျပဳရာ၌ ေက်ာင္းေဆာက္မႈ ၊ ဘုရားတည္မႈ ၊ အလွဴၾကီးေပးမႈ စသည္တုိ႔ျဖင္႔ ၾကီးက်ယ္ေသာ ဒါနလည္းရွိ၏ ။ ဆြမ္း ၊ သကၤန္း ၊ ေဆး

အစရွိသည္တုိ႔ျဖင္႔လည္းေကာင္း ၊ မရွိဆင္းရဲသားတုိ႔အား စြန္႔ၾကဲေပးကမ္းမႈ စသည္တုိ႔ျဖင္႔လည္းေကာင္း အနည္းအပါး ဒါနလည္းရွိ၏ ။

ထုိ႔တြင္ ၾကီးက်ယ္ေသာ ဒါနတုိ႔၌ အလွဴခံပုဂၢိဳလ္ အတြက္ျဖစ္ေစ ၊ သူတစ္ပါးတုိ႔လာေရာက္ ေႏွာင္႔ယွက္ေသာေၾကာင္႔ ျဖစ္ေစ

ေစတနာပ်က္ဖြယ္ေတြ (စိတ္ထားမတက္သူ ၊ ဥာဏ္မရွိသူမွာ) မ်ားလွ၏ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ ထုိသုိ႔ ဒါန အၾကီးအက်ယ္ လွဴရာ၌ မိမိကိုယ္တုိင္

စြမ္းႏူိင္သမွ် စဥ္းစားရုံသာမကဘဲ မိတ္ေဆြေကာင္းဆရာေကာင္းတုိ႔ႏွင္႔ တုိင္ပင္ကာ ပုဂၢိဳလ္ေကာင္းမ်ားကုိ ေရြးခ်ယ္၍

ျပဳလုပ္ထုိက္ၾကေပသည္ ။ အနည္းငယ္ျပဳၾကေသာ ဒါနတုိ႔ကားေခြး တိရစၧာန္မ်ားကို ေကြ်းေမြးရျခင္းသည္ပင္ အက်ဳိးမ်ားလွၿပီ

ျဖစ္ေသာေၾကာင္႔ အလွဴခံပုဂၢိဳလ္ကုိ မေရြးခ်ယ္ေသာ္လည္း အေရးမၾကီးလွ ၊ အခ်ဳိ ႔အရာ၌ သံဃိတဒါန ေျမာက္ေအာင္ စိတ္ထား၍

အခ်ဳိ ႔အရာ၀ယ္ လွဴဖြယ္၀တၱဳမ်ား၌ မတြယ္တာဘဲ မုတၱစာဂီ ျဖစ္ေအာင္ စြန္႔လႊတ္ ေပးကမ္းလွဴဒါန္းၾကရမည္ ။ (မုတၱ = မတြယ္တာဘဲ

လြတ္လြတ္ကြ်တ္ကြ်တ္ + စာဂီ = စြန္႔ၾကဲေပးကမ္းေလ႔ရွိသူ ) “အလွဴခံပုဂၢိဳလ္၌လည္း မတြယ္တာ ၊ လွဴဖြယ္ပစၥည္း၌လည္း မတြယ္တာ ၊

ေနာက္ဘ၀၌ လူနတ္စည္းစိမ္ကုိလည္း မတြယ္တာ မေတာင္႔တဘဲ နိဗၺာန္ကုိရည္မွန္းလ်က္ လြတ္လြတ္ကြ်တ္ကြ်တ္ လွဴဒါန္းသူ”ဟုဆုိလုိသည္ ။

ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ၏ ရည္ရြယ္ခ်က္

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

ကြ်န္ေတာ္ အခုေရးမယ္႔အေၾကာင္းအရာေလးက ဆရာေတာ္ အရွင္ဇ၀နေရးသားထားတဲ႔ မ်က္ရည္မက်ခင္ သိေစခ်င္ဆုိတဲ႔ စာအုပ္မွ

ကူးယူေဖာ္ျပျခင္းျဖစ္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ ေထရ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ မိမိတုိ႔ရဲ ႔ အဓိက ရည္ရြယ္ခ်က္ ပန္းတုိင္ကုိသိေစခ်င္တဲ႔

ေစတနာနဲ႔ ၿပန္လည္ေရးသားေဖာ္ျခင္းပါ စာအေရးအသား အႏွစ္အရသာ ပ်က္မွာစုိး၍ ဆရာေတာ္ ေရးသားထားသည္႔အတုိင္း

ေဖာ္ၿပလုိက္ပါတယ္

ေထရ၀ါဒဗုဒၶဘာသာ၏ ရည္ရြယ္ခ်က္ပန္းတုိင္ကား မဂ္ဥာဏ္ ၊ ဖုိလ္ဥာဏ္ကုိရကာ နိဗၺာန္ကိုမ်က္ေမွာက္ျပဳေရးပင္ ျဖစ္ပါ၏ ။ ေလာက၌

ဘုရားပြင္႔ေတာ္မူျခင္းကလည္း ၄င္းရည္ရြယ္ခ်က္ေၾကာင္႔ပင္ျဖစ္၏ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔လည္း စလင္းကန္လယ္ဆရာေတာ္ဘုရားၾကီးက……

အုိလူမ်ားတုိ႔ ၊ ဘုရားသခင္ႏွင္႔ ကိုယ္တုိင္မေတြ႔လုိက္ၾကရ၍ဘာ ၀မ္းနည္းစရာရွိသလဲ ၊ ယခုအခါ ဓမၼကၡႏၶာ ဘုရားေတြအမ်ားၾကီး ရွိေသး၏ ။

ကံ ၊ ပါရမီရွိလွ်င္ ရလိမ္႔မည္ဟူ၍သာ ေအးစက္စက္ေနၾကလွ်င္ အမ်ားၾကီးနစ္နာၾကလိမ္႔မည္ ။ စာမတက္လုိ႔ ဘာမတက္လုိ႔ လဲမလုပ္ၾကပါႏွင္႔ ၊

ဆရာေကာင္းနွင္႔ေတြ႔လွ်င္ ရႏူိင္ပါသည္ ။ သုိ႔အတြက္ အုိလူမ်ားတုိ႔ ၊ ယခုအခါ ကံ ပါရမီကုိေမးရန္ မလုိပါ ။ ရွင္ဘုရင္သားျဖစ္ျပီး

အိမ္ေ႔ရွမင္းသားသည္ ရွင္ဘုရင္ျဖစ္ရန္ ေဗဒင္ေမးဖုိ႔မလုိပါ ။မုတ္ဆိတ္ပ်ားစြဲသူသည္ တျခားသြားျပီးပ်ားဖြတ္ရန္မလုိ ၊

ရန္သူ၀ုိင္းထားခံရသူသည္ ထြက္ေပါက္သိလ်က္နဲ႔ မထြက္ေသာ္ ၊ ကံပါရမီခ်ဖြယ္မလုိ ၊ အညစ္အေၾကးလူးသူသည္ ေရစင္ရွိလ်က္မေဆးေသာ္

ေရ၌အျပစ္ဆုိဖြယ္ရာမလုိ ၊ မိမိကသာဖ်င္းလုိ႔ ၊ အ လုိ႔ န လုိ႔ ျဖစ္သည္ ။ အေသနည္းေသးတယ္လုိ႔သာ ဆုိဖြယ္ေကာင္းေတာ႔၏ ။

ေၾကာက္ၾက ၊ လန္႔ၾက ၊ ထိတ္ၾက ၊ အုိလူမ်ားတုိ႔ ၊ သုိ႔အတြက္ တရားအားထုတ္ၾကပါကုန္ေလာ႔ ။

ဟူ၍ မဂ္ဥာဏ္ ဖုိလ္ဥာဏ္ရေၾကာင္းလမ္းျဖစ္သည္႔ ၀ိပႆနာတရားကုိ အားထုတ္ၾကရန္ အေရးတၾကီး တိုက္တြန္းေတာ္မူခဲ႔ပါသည္ ။

မဂ္ဥာဏ္ ၊ ဖုိလ္ဥာဏ္ရဖုိ႔ အားထုတ္ျခင္းမွာ ရလာေသာ လူ႔ဘ၀မွ အႏွစ္သာရထုတ္ျခင္းတစ္ခုပင္ ျဖစ္၏ ။ ထုိကဲ႔သုိ႔ အႏွစ္သာရ

ထုတ္ခ်င္လာဖုိ႔ရန္ ေရွးဦးစြာ လူ႔ဘ၀တန္ဖုိး ၊ ဗုဒၶဘာသာျဖစ္ရျခင္း၏ တန္ဖုိးတုိ႔ကုိ သိရန္လုိအပ္ပါသည္ ။

ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ဆုိသည္မွာ

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

က်ေနာ္ အခုေဆြးေႏြးမယ္႔အေၾကာင္း အရာေလးက ဗုဒၶဘာသာ၀င္စစ္စစ္ဆုိတာ ဘယ္လုိပုဂိၢဳလ္ေတြကိုေခၚဆုိတယ္.ဗုဒၶဘာသာအမည္ခံ

ေတြက ဘယ္လုိဆုိတာေလးကို ေဆြးေႏြးပါ႔မယ္.. အရင္ဆုံး ဗုဒၶဘာသာ နွင္႔ ဗုဒၶဘာသာ၀င္..ဆိုတာကုိ ေသခ်ာကြဲကြဲ ၿပားၿပား သိထား

သင္႔ပါတယ္ ဗုဒၶဘာသာဟူသည္ အဘယ္နည္း … ဗုဒၶ၏ အဆုံးအမဟူသမွ် ဘုရားရွင္ေတာ္ၿမတ္ ေဟာေၿပာဆုံးမေတာ္မူအပ္ေသာ

ဗုဒၶ၏ အဆုံးအမစကားေတာ္ဟူသမွ်သည္… ဗုဒၶဘာသာဟုေခၚပါသည္….. ၄င္းကိုအဂၤလိပ္ဘာသာၿဖင္႔ Buddhism or Buddha’s

Teaching ဟုဆုိသည္..ဗုဒၶဘာသာ၏ အနက္အဓိပၸါယ္ကုိနားလည္ သေဘာေပါက္ၿပီးလွ်င္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ဆုိေသာေ၀ါဟာရ၏အနက္

အဓိပၸါယ္ကိုလည္း နားလည္ထားသင္႔သည္… ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ဟူေသာ ေ၀ါဟာရႏွင္႔ ထပ္တူညီေသာပိဋကတ္စာေပ အသုံးအႏႈန္းမွာ

ဥပါသကဆုိေသာ ေ၀ါဟာရပင္ၿဖစ္သည္.. ဥပါသက၏ အဓိပၸါယ္မွာရတနာသုံးပါးကုိကုိးကြယ္ ဆည္းကပ္သူကိုဆုိသည္….

ဗုဒၶဘာသာ၀င္သမုိင္းတြင္ ပထမဆုံး ဥပါသကမ်ားၿဖစ္ၾကတဲ႔ တပုႆနွင္႔ဘလႅက ကုန္သည္ ညီေနာင္ကုိ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တုိင္းသိမယ္

လုိ႔ထင္ပါတယ္.. ၄င္းတုိ႔ ညီေနာင္ႏွစ္ဥိးသည္ ဗုဒၶၿမတ္စြာဘုရားကုိ ဖူးေတြ႔စဥ္အခါက သံဃာဟူ၍ မရွိေသးသၿဖင္႔ ဗုဒၶႏွင္႔ဓမၼကိုကုိးကြယ္

ရာဟူ၍ ဆည္းကပ္ပါ၏ ဟုေလွ်ာက္ထားၿပီး ရတနာႏွစ္ပါး အေပၚသရဏဂုံေဆာက္တည္ခဲ႔ၾကရသည္.. ေနာက္ပုိင္း ဘုရားရွင္၏တပည္႔

ေတာ္ ရဟန္းသံဃာမ်ား ေပၚေပါက္လာခ်ိန္တြင္ကား ဗုဒၶ ဓမၼ သံဃာ ဆုိေသာ ရတနာၿမတ္သုံးပါးကုိ ကုိးကြယ္ရာဟူ၍ ဆည္းကပ္ပါ၏

ဟု စိတ္တြင္ သရဏဂုံ ေဆာက္တည္ၿပီးသူကုိ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ဟု ေခၚဆုိပါသည္.. ဒီေလာက္ဆုိရင္ဗုဒၶဘာသာ နွင္႔ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ကုိ

ေသခ်ာ နားလည္သေဘာေပါက္ ေလာက္ပါၿပီ… က်ေနာ္သရဏဂုံအေၾကာင္းကုိဆက္လက္ေဆြးေႏြးပါမယ္ … သရဏဂုံမွာလည္း

ႏွစ္မ်ဳိးရွိပါသည္.. ေလာကုတၱရာသရဏဂုံ ႏွင္႔ ေလာကီသရဏဂုံဟူ၍ ထပ္မံခြဲၿခားႏူိင္သည္ … ေလာကုတၱရာ သရဏဂုံဆုိသည္မွာ

အရိယာပုဂၢိဳလ္ သူေတာ္စင္မ်ား၏ ရတနာၿမတ္သုံးပါးေပၚ မမွိတ္မသုန္ ယုံၾကည္ကုိးကြယ္ၿခင္းပင္ၿဖစ္သည္… ေလာကုတၱရာ သရဏ

ဂုံတည္ၿပီးသူသည္ဗုဒၶဘာသာ၀င္အၿဖစ္မွ မည္သည္႔အခါမွ် မဆုံးရႈံး ႏူိင္ေတာ႔ပါ ေလာကီသရဏဂုံတည္သူမွာကားအၿခားဘာသာ၀င္

အၿဖစ္ခံယူသြားလွ်င္ၿဖစ္ေစ ၊ ဘ၀တစ္ပါးသုိ႔ကူးေၿပာင္း သြားလွ်င္ၿဖစ္ေစ ဗုဒၶဘာသာ၀င္အၿဖစ္မွ ဆုံးရႈံးသြားႏိူင္သည္. ေလာကီသရဏဂုံ

တည္သူမ်ားကုိလည္း ၄ မ်ဳိးခြဲၿခားထားပါသည္

(၁) ရတနာသုံးပါးကုိ မိမိကုိယ္ကိုစြန္႔လႊတ္လွဴဒါန္းၿခင္းၿဖင္႔ ဆည္းကပ္သူ ။

(၂) ရတနာသုံးပါးသည္သာ ယုံၾကည္အားကုိးၿခင္းၿဖင္႔ ဆည္းကပ္သူ ။

(၃) ရတနာသုံးပါး၏ တပည္႔အၿဖစ္ခံယူၿခင္းၿဖင္႔ ဆည္းကပ္သူ ။

(၄) ရတနာသုံးပါးကုိ ေဆြးမ်ဳိးေတာ္၍ လည္းေကာင္း ေၾကာက္၍ေသာ္လည္းေကာင္း ေလာကီအက်ဳိးစီးပြားအတြက္ ေသာ္လည္းေကာင္း

ကုိးကြယ္ဆည္းကပ္ၿခင္း မဟုတ္ပဲ ေလာက၌ အၿမတ္ဆုံးဟု သေဘာပုိက္ကာရုိေသၿမတ္ႏူိး၍ ကိုးကြယ္ဆည္းကပ္သူမ်ားကုိေလာကီ

သရဏဂုံတည္သူူမ်ားဟုေခၚပါသည္…ဗုဒၶဘုရားရွင္ေဟာၾကားေသာတရား အဆုံးအမေဒသနာေတာ္တုိ႔ႏွင္႔အညီ လုိက္နာက်င္႔သုံးၿခင္း

မရွိေသးေသာ္လည္း ရတနာၿမတ္သုံးပါးကုိ ေလာကတြင္ အၿမတ္ဆုံး ကုိးကြယ္ရာဟု ယုံၾကည္ကိုးစားေသာ စိတ္ၿဖစ္ေပၚခဲ႔လွ်င္ပင္ ၄င္း

ပုဂၢိဳလ္သည္ ေလာကီသရဏဂုံ တည္သြားၿပီၿဖစ္၍ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တစ္ဦးဟု ေခၚေ၀ၚၿခင္းခံထုိက္သြားၿပီၿဖစ္သည္… ဗုဒၶၿမတ္စြာ ဘုရားက

ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားႏွင္႔ အမည္ခံဗုဒၶဘာသာ ၀င္တုိ႔အၾကား အႏွစ္သာရၿခင္း ကြာၿခားမႈကုိဒြန္းစ႑ားႏွင္႔တူေသာ ဥပါသက(ေအာက္တန္း

စား ဗုဒၶဘာသာ၀င္)ႏွင္႔ ပဒုမၼာၾကာႏွင္႔တူေသာ ဥပါသက (အထက္တန္းစားဗုဒၶဘာသာ၀င္) မ်ားဟူ၍ ပုိင္းၿခားသတ္မွတ္ခဲ႔သည္……

ေအာက္ပါအဂၤါရပ္မ်ားနွင္႔ ၿပည္စုံသူတုိ႔ကုိဒြန္းစ႑ားႏွင္႔တူေသာ ဥပါသက(ေအာက္တန္းစားဗုဒၶဘာသာ၀င္)မ်ားအၿဖစ္ အဓိပၸါယ္ဖြင္႔

ဆုိခဲ႔ပါသည္……

(၁) ရတနာၿမတ္သုံးပါးကုိ အလြန္ၾကည္ညိဳမႈမရွိၿခင္း ။

(၂) သီလမလုံၿခဳံၿခင္း ။

(၃) အၾကား ၊ အၿမင္ စေသာေလာကီမဂၤလာကုိၿပဳလုပ္ေလ႔ ရွိၿခင္း ။(ဥပမာ -ေဗဒင္ ယၾတာ ကုိၿပဳလုပ္ၿခင္း)

(၄) အၾကား ၊ အၿမင္စေသာ ေလာကီမဂၤလာကုိယုံၾကည္၍ ကံကုိမယုံၿခင္း ။(ဥပမာ - ေဗဒင္ ယၾတာကုိယုံၾကည္ၿခင္း )

(၅) သာသနာပ၌ အလွဴခံရွာ၍ အလွဴေပးၿခင္းတုိ႔ပင္ ၿဖစ္သည္

ေသခ်ာသုံးသပ္ၾကည္႔လွ်င္ ဒြန္းစ႑ားႏွင္႔တူေသာ ဥပါသက (ေအာက္တန္းစားဗုဒၶဘာသာ၀င္) မ်ားသည္ရတနာၿမတ္သုံးပါး အေပၚ မိမိ

အသိဥာဏ္ပညာနွင္႔ယွဥ္ေသာ ၾကည္ညဳိသဒၶါစိတ္မရွိၿခင္း ဗုဒၶ၏လမ္းညႊန္အဆုံးအမမ်ားအေပၚ ယုံယုံၾကည္ၾကည္ လုိက္နာေလ႔မရွိၿခင္း

ၿဖစ္သည္ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ ကုိယ္က်င္႔သီလဆုိင္ရာဗုဒၶ၏ လမ္းညႊန္ခ်က္မ်ား ပညတ္ခ်က္မ်ားကုိ မသိက်ဳိးကြ်ံၿပဳ၍ အခြင္႔သာတုိင္း ခ်ဳိးေဖာက္

ေလ႔ရွိသည္.. မိမိကုိယ္ကုိသာ အားထားရာဆုိေသာ ဗုဒၶ၏ ေဒသနာေတာ္ကုိ ေက်ာခုိင္းၿပိး ၿဖတ္လမ္းမွ ၾကီးပြားမည္႔နည္းကုိရွာၾကသည္

ၾကားရေသာအသံ ၊ ၿမင္ရေသာ အဆင္းတုိ႔ကုိ စြဲ၍ အတိတ္နမိတ္ေကာက္ယူေလ႔ ရွိေသာအယူအဆမ်ားကုိ ယုံၾကည္စြဲလမ္းသည္ ေဗဒင္

ယၾတာ ဓာတ္ရုိက္ ဓာတ္ဆင္ ၊အတိတ္တေဘာင္ စသည္တုိ႔ကုိအားကုိးသည္… မိမိေစတနာမွ ေပါက္ဖြားလာေသာ ကံ၏ အက်ဳိးေပးမႈကို

မယုံၾကည္ပဲ မေကာင္းေသာေစတနာကုိေမြးၿပီး ေကာင္းေသာရလဒ္ကုိသာ လုိခ်င္ၾကသည္ ။ထုိ႔ေၾကာင္႔ စစ္မွန္ေသာ ဗုဒၶသာသနာေတာ္မွ

ေသြဖည္ယိမ္းယုိင္ေနသည္႔ ကယ္တင္ေစာင္မႏူိင္သည္ ဆုိသူမ်ားကုိ အားကိုးတစ္ၾကီး ကုိးကြယ္ပူေဇာ္ၾကသည္သူရႆတီဘုိးေတာ္မ်ား

သာသနာပမယ္ေတာ္မ်ား ၊ နတ္စာရင္းမ၀င္ေသာ သုံးဆယ္႔ခုနစ္မင္းနတ္မ်ား ၊ ေဗဒင္ဆရာမ်ား ထုိသူမ်ားကုိဆည္းကပ္ေလ႔ရွိၾကသည္

ဗုဒၶဘုရားရွင္ကို္ယ္ေတာ္တုိင္ ေဟာၾကားခဲ႔သည္႔ သုံးဆယ္႔ရွစ္ၿဖာ မဂၤလာတရားေတာ္ႏွင္႔အညီလုိက္နာေနထုိင္က်င္႔ၾကံရန္ကားစိတ္ကူး

ထဲပင္ မထည္႔ၾကပင္…. ဗုဒၶဘုရားရွင္က ေအာက္ပါအဂၤါရပ္မ်ားႏွင္႔ၿပည္႔စုံသူမ်ားကုိမူ ပဒုမၼာၾကာနွင္႔တူေသာ ဥပါသက( အထက္တန္းစား

ဗုဒၶဘာသာ၀င္)မ်ားအၿဖစ္သတ္မွတ္ေတာ္မူခဲ႔သည္…..

(၁) ရတနာသုံးပါးကို မမိွတ္မသုန္ ကုိးကြယ္ၾကည္ညိဳၿခင္း ။

(၂) သီလ လုံၿခဳံၿခင္း ။

(၃) ေလာကီမဂၤလာကုိ မၿပဳလုပ္ၿခင္း ။

(၄) အၾကား ၊အၿမင္စေသာ ေလာကီမဂၤလာကုိ မယုံဘဲကံကုိသာ ယုံၾကည္ၿခင္း ။

(၅) သာသနာတြင္း၌သာ အလွဴခံပုဂၢိဳလ္ရွာ၍ အလွဴေပးၿခင္းတုိ႔ပင္ ၿဖစ္သည္ ။

အထက္ကေဖာ္ၿပခဲ႔တဲ႔ ဒြန္းစ႑ားႏွင္႔တူေသာ ဥပါသကမ်ားႏွင္႔ ေၿပာင္းၿပန္ၿဖစ္သည္ ။

ပဒုမၼာၾကာႏွင္႔တူေသာ ဥပါသကမ်ားသည္ ရတနာၿမတ္သုံးပါး အေပၚအသိဥာဏ္ပညာႏွင္႔ ယွဥ္လ်က္ မမွိတ္မသုန္ကုိးကြယ္ၾကည္ညိဳ

ေသာေၾကာင္႔ ဗုဒၶ၏ အဆုံးအမစကားေတာ္မ်ားနွင္႔အညီ လုိက္နာက်င္႔သုံးေနထုိင္ေလ႔ရွိၾကသည္ထုိ႔ေၾကာင္႔ ကုိယ္က်င္႔သီလၿမဲၿမံသည္

မိမိဘ၀ၾကီးပြားတုိးတက္ေရးအတြက္ မိမိကုိယ္ပုိင္ ကံ ၊ ဥာဏ္ ၊ ၀ီရိယမွတစ္ပါးအၿခားကိုးကြယ္ရာ မရွာေတာ႔ေပ… မွန္ကန္စြာ က်င္႔ၾကံ

မွန္ကန္စြာေၿပာဆုိၿပီး ၊ မွန္စြာလုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနသူမ်ားၿဖစ္သၿဖင္႔ မည္သူ႔ကုိမွ် ထိတ္လန္႔ၿခင္း ေၾကာက္႔ရြံၿခင္း မၿဖစ္ေတာ႔ေပ

ထိုသူမ်ဳိးသည္ ၿပႆဒါး ရက္ရာဇာ စသည္႔တို႔ကုိထည္႔စဥ္းစား ေနစရာမလုိေတာ႔ပါ ။ထုိ႔အတူေဗဒင္ ၊ ယၾတာ ၊ နတ္မ်ား ၊ ဘုိးေတာ္

မ်ားကုိလည္း ကိုးကြယ္ အားကိုးၿခင္းမရွိေတာ႔ပါ ။ဘုရား ၊ တရား ၊ သံဃာ တည္းဟူေသာ ရတနာၿမတ္သုံးပါးကုိသာ ကုိးကြယ္ဆည္းကပ္

ေနသူ ၿဖစ္၍အၿခားမည္သည္႔ အယူ၀ါဒမတူသူက ေၿခာက္ၿပီး ေၿမွာက္ၿပီး ဆြဲေဆာင္ေစကာမူ ေၾကာက္ၿခင္း ေၿမာက္ၿခင္း မၿဖစ္ေတာ႔ပဲစစ္

မွန္ေသာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တစ္ဦးအၿဖစ္ ရာသက္ပန္မတုန္မလႈပ္ ေနထုိင္ က်င္႔ၾကံသြားသူမ်ားပင္ ၿဖစ္သည္..အခုဆုိရင္ စာဖတ္သူမ်ားအေန

ၿဖင္႔ အထက္တန္းစား ဗုဒၶဘာသာ၀င္ႏွင္႔ ေအာက္တန္းစားဗုဒၶဘာသာ၀င္ဘယ္လုိကြဲၿပားၿခားနားတယ္ဆုိတာနားလည္သေဘာေပါက္

ေလာက္ပါၿပီ ။ သုိ႔ၿဖစ္၍ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ဟု အမည္ခံထားသူမ်ားအေနၿဖင္႔ မိမိတုိ႔ကုိယ္ မိမိတုိ႔ အထက္တန္းစား ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားေလာ

ေအာက္တန္းစားဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားေလာဟုၿပန္လည္ဆန္းစစ္ ၾကည္႔သင္႔ေပသည္ ။ အထက္တန္းစားဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားၿဖစ္လာေအာင္

လည္း ၾကိဳးပမ္းသြားဖုိ႔အထူးလုိအပ္လွေပသည္ဟု တုိက္တြန္းရင္း က်ေနာ္႔ေဆြးေႏြးခ်က္ကုိ ဒီမွာပဲနိဂုံးခ်ဳပ္လုိက္ပါတယ္အထက္တန္းစား

ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားၿဖစ္ၾကပါေစဗ်ာ……

ဆရာ၀င္းသိန္းဥိးေရးသားတဲ႔ ေရွးဘ၀ေနာက္ဘ၀ ဗုဒၶမေ၀ဖန္ ႏွင္႔ ဓမၼစာစုမ်ား ဆုိသည္႔စာအုပ္မွ ကုိးကားေရးသားပါသည္

ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ ကုိးကြယ္ၿခင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး က်ေနာ္ေဆြးေႏြးတင္ၿပခ်င္ပါတယ္ ပရိနိဗၺာန္ စံလြန္ေတာ္မူၿပီးၾကကုန္ေသာ ဘုရားရွင္တုိ႔၏ရုပ္ပြား ဆင္းတုေတာ္တုိ႔ကုိ သက္ေတာ္ ထင္ရွား ရွိသကဲ႔သုိ႔ ကိုးကြယ္ဆည္းကပ္ၾကလွ်င္ သက္ေတာ္ထင္ရွားရွိေသာ ဘုရားရွင္တုိ႔အား လွဴဒါန္း ပူေဇာ္ဆည္းကပ္ရသည္႔ အက်ဳိးသည္ တူညီေၾကာင္း ဗုဒၶဘုရားရွင္က ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ႔ပါသည္ ။ ဘုရားေဟာ ေဒသနာေတာ္ကုိ ေထာက္ရႈ႔ၿခင္းအားၿဖင္႔ မည္သည္႔ ရုပ္ပြားေတာ္ကိုမွ ကုိးကြယ္ဆည္းကပ္ရမည္ ၊ မည္သည္႔ရုပ္ပြားေတာ္ကုိ မကိုးကြယ္ မဆည္းကပ္ရ ဟူ၍ ခြဲၿခား၍ ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ႔မွာ မဟုတ္ေၾကာင္း နားလည္သေဘာေပါက္မွာပါ ။

ရုပ္ပြားဆင္းတုေတာ္ကုိ ကုိးကြယ္ဆည္းကပ္ၿခင္းႏွင္႔ ပတ္သက္၍ သက္ေတာ္ထင္ရွား ဘုရွားရွင္ကို ကုိးကြယ္ဆည္းကပ္ရသကဲ႔သုိ႔ တူညီေသာ အက်ဳိးကုိ ရရွိႏူိင္ေၾကာင္း ခုိင္မာေသာ အေထာက္အထားရွိေသာ္လည္း ဗုဒၶစကားေတာ္ကုိ ေသြဖယ္၀ံ႔ၾကေသာ သူတုိ႔သည္ ဗုဒၶဘာသာဟု မဆုိႏူိင္ေတာ႔ပါ ။ဗုဒၶရုပ္ပြား ဆင္းတုေတာ္သည္ ကုိးကြယ္ဆည္းကပ္သူတုိ႔အား မခုိက္ပါ (ဒုကၡမၿဖစ္ေစပါ) ။

ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္မ်ားအား မရုိေသလွ်င္ (ရုိေသရာ မေရာက္လွ်င္) ထုိအကုသုိလ္ကပင္ ဒုကၡၿဖစ္ေစပါသည္ ။ဇာတံ သရဏေတာ ဘယံ ကုိးကြယ္ရာမွာ ေဘးမၿဖစ္ၾကေစရန္သတိထားၾကရမည္ ၿဖစ္သည္ ။ယေန႔မ်က္ေမွာက္ေခတ္ကာလ၌ ေဘးကုိေၾကာက္ေသာေၾကာင္႔လည္းေကာင္း ၊ လာဘ္လာဘ ရေစၿခင္းဌာ လည္းေကာင္း ၊ အခ်ဳိ ႔သူမ်ားလည္း ဘုရားခန္းၾကီး ဟည္းေနၿပီး ေရာက္လာၾကသူမ်ား အထင္ၾကီးေစရန္ ၿမန္မာတစ္ၿပည္လုံးက ေက်ာ္ၾကားသမွ်ေသာ ကုိးကြယ္ရာ အားလုံးတုိ႔၏ ပုံမ်ဳိးစုံတုိ႔ကုိ အခမ္းအနား တစ္ခု ၿပင္ဆင္ထားသည္႔ႏွယ္ ကုိးကြယ္ (ခ်ိတ္ဆြဲ) ထားၾကေလသည္ ။

ဘုိးေတာ္ ၀ိဇၨာ ေဇာ္ဂ်ီ ႏွင္႔ နတ္ရုပ္တုတုိ႔သည္ ဘုရားရွင္ႏွင္႔ တစ္တန္းတည္း ထားၿပီး မကုိးကြယ္သင္႔ပါ ။ ကိုးကြယ္ဆည္းကပ္ပါက ဘုရားရွင္ကုိ အဂါရ၀ (မရုိေသ မေလးစား) ၿခင္း ၿဖစ္ေစပါတယ္ ။ ေနာက္ထပ္ ဆင္ၿခင္ဖြယ္ရာ ေကာင္းေသာ ကိစၥတစ္ခုရွိပါေသးသည္ ။ ဘုရားရွင္ ရုပ္ပြားေတာ္နဲ႔ ပုံေတာ္တုိ႔ကုိ ပုိက္ဆံအိပ္ ၊ အိတ္ကပ္ထဲသုိ႔ ထည္႔သြင္း၍ ေဆာင္ထားၾကၿခင္းသည္ အဂါရ၀ ၿဖစ္ေစပါတယ္ မိမိသည္ ဘယ္လုိေနရာေတြကုိ သြားတက္ လာတက္ ၀င္တက္ ထြက္တက္သနည္းဟု ၿပန္လည္စဥ္းစားၾကည္႔လွ်င္ အၿမဲ၀င္ထြက္သြားလာေနေသာ ေနရာသည္ အိပ္ခန္းႏွင္႔ အိပ္သာပင္ ၿဖစ္သည္ ။

အဲလုိေနရာမ်ဳိးေတြမွာ ဘုရားရွင္၏ ရုပ္ပြားေတာ္ ပုံေတာ္ တုိ႔နွင္႔ သင္႔မသင္႔ မိမိဥာဏ္ၿဖင္႔ ခ်င္႔ၾကည္႔ဖုိ႔ လုိအပ္လွပါတယ္ ။ က်ေနာ္တုိ႔ ႏူိင္ငံ၌ ဗုဒၶဘာသာ ဟုခံယူထားၾကေသာ အခ်ိဳ ႔ အိမ္မ်ားမွာလည္း ဧည္႔ခန္း၌ ည္႔ခံဘုရား လုပ္ထားၾကသည္ကုိ ေတြ႔ဘူးၾကမွာပါ ။ ဆြမ္းေတာ္ ပန္းေတာ္မရွိ တစ္အိမ္လုံး တြင္မီးခုိးမ်ား တအူအူထေနသည္႔အထဲ အေမႊးတုိင္ဟု ေခၚေနၾကေသာ မန္က်ည္းသား အမႈန္႔တုိ႔ၿဖင္႔ ရႈိ႔ၿမိဳက္ထားၾက၏ ။ ေၾကာင္တစ္ေကာင္ ေသာက္၍ မ၀ေလာက္ေသာ ေရတစ္ခြက္ၿဖင္႔လည္း တစ္ေနကုန္မလဲပဲ ကပ္လွဴထားၾကပါတယ္ ။ တစ္ခါတစ္ရံ ဌက္ေပ်ာသီး စေသာ သစ္သီးစိမ္းမ်ား ကပ္လွဴသူမ်ားလည္း ရွိေပေသးသည္ ။ ေသခ်ာစဥ္းစားၾကည္႔ၾကပါခင္ဗ်ာ မိမိတုိ႔၏အထြက္အၿမတ္ထားတဲ႔ ဘုရားရွင္ကုိ ၿဖစ္သလုိမကပ္လွဴသင္႔ပါ သံဃာေတာ္ တစ္ပါးကုိဆြမ္း ၊ ခဲဘြယ္ ကပ္လွဴသလုိ ဘုရားရွင္သက္ေတာ္ထင္ရွား ရွိသလုိ စိတ္မွာ ရည္မွတ္ၿပီး ကပ္လွဴသင္႔ပါတယ္ ။

အမရပူရၿမဳိ ႔ မဟာဂႏၶာရုံ ဆရာေတာ္ဘုရားၾကီးသည္ ေက်ာင္းတုိက္အတြင္းရွိ ေက်ာင္းမ်ားအေပၚ၀ယ္ ဗုဒၶဘုရားရွင္ ရုပ္ပြားေတာ္ၿမတ္မ်ားကို ထားခြင္႔မၿပဳပါ ။ ဂႏၶာကုဋိ (ဘုရားတုိက္ေက်ာင္း) တစ္ေက်ာင္း၌သာ ၾကည္ညဳိဖြယ္ရာ ၿဖစ္ေအာင္ ထားရွိေစေတာ္မူပါသည္ ။ ဆရာေတာ္ရဲ ႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ႔ ရဟန္းသာမေဏငယ္တုိ႔သည္ ကုိယ္အမူအရာ ႏႈတ္အမူအရာမ်ား မဆင္မၿခင္ ၿပဳလုပ္ေၿပာဆုိမိၾကလွ်င္ ကုသုိလ္ တစ္ပဲ ငရဲ တစ္ပိႆာဆုိသကဲ႔သုိ႔ ကုသုိလ္ရဖုိ႔ထက္ အကုသုိလ္ၿဖစ္ဖုိ႔က မ်ားဟန္ရွိေသာေၾကာင္႔ ဤသုိ႔တားၿမစ္ေတာ္မူၿခင္းၿဖစ္သည္ ။

ဗုဒၶဘုရားရွင္၏ ရုပ္ပြားေတာ္ကုိ မေလ်ာ္ေသာ ကုိးကြယ္နည္းၿဖင္႔ ပူေဇာ္ထားသူတုိ႔၏ ေနအိမ္ကိုၾကည္႔လွ်င္ ၄င္းအိမ္သည္ ေၿပာင္ေၿမာက္တုိးတက္မႈ ရွိလိမ္႔မည္ မဟုတ္ပါ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ ရုပ္ပြားေတာ္ကုိ မပူေဇာ္လွ်င္ (အိမ္မွာမထားရွိလွ်င္) ဘာမွမၿဖစ္ေပမယ္႔ ထားလွ်င္ ထားသည္႔ အေလ်ာက္ရုိေသစြာ ပူေဇာ္ရေသာ္ ကုသုိလ္မ်ားရၾကမည္ ၿဖစ္သကဲ႔သုိ႔ မရုိေသလွ်င္ (အဂါရ၀ၿဖစ္လွ်င္) အကုသုိလ္ေတြၿဖစ္ေနမွာ အမွန္ပါ ။က်ေနာ္တုိ႔လက္ေတြ႔ၿမင္ေတြ႔ေနတာေလးေတြကေတာ႔ ကတၱရာလမ္းမေပၚမွာ ဗုဒၶဘုရားရွင္ပုံေတာ္မ်ားကို စုပုံေရာင္းခ်ေနသူမ်ား ၊ ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္မ်ားကုိ ေရွးေဟာင္းပစၥည္း ဟုတ္ မဟုတ္ ၿပဒါးစိမ္ၾကည္႔ ၾကသူမ်ား ၊ တံစဥ္းတုိက္ၾကည္႔ၾကသူမ်ား ၊ ငရဲမီး (ပန္းတိမ္သုံး) ၿဖင္႔ တုိ႔ၾကည္႔ၾကသူမ်ားကုိ ဗုဒၶဘုရားရုပ္ပြားေတာ္က ဘာမွမလုုပ္ေပမယ္႔ မိမိတုိ႔ၿပဳတဲ႔ ေကာင္းက်ဳိး ဆုိးေကာင္း ကံေတြကုိ ခံစားရမွာ အမွန္ပါ ။ၿဖစ္ႏူိင္ရင္ မိမိတုိ႔ေသခ်ာ ကိုးကြယ္ဆည္းကပ္ၿခင္းမၿပဳႏူိင္ရင္ ဘုရားပုံေတာ္ ရုပ္ပြားေတာ္ ကိုမိမိတုိ႔ေနတဲ႔ အခန္းမွာ မထားတာအေကာင္းဆုံးပါ ကုသုိလ္ထက္ အကုသုိလ္မ်ားေနမွာ စုိး၍ ေစတနာႏွင္႔ အၾကံၿပဳၿခင္းပါခင္ဗ်ား ။

ဗုဒၶဘာသာ အေရး ဓမၼဒႆန အေတြးအၿမင္မ်ား စာအုပ္မွ ကိုးကားၿပီး ေရးသားပါသည္ ။

သရဏဂုံတည္ၿခင္း အက်ဳိး

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

ဘုရား တရား သံဃာ ရတနာသုံးပါးကို ယုံၾကည္ဆည္းကပ္ၿခင္းသည္ သရဏဂုံတည္ၿခင္း ၿဖစ္ပါသည္ ။

သရဏဂုံတည္ၿခင္း အက်ဳိး (၅) မ်ဳိးရွိပါတယ္

(၁) ဘယ - ေဘးရန္ကင္းရွင္း ေစပါသည္ ။

(၂) သႏၱာသ - ေၾကာက္ရြံမႈ ပူေလာင္မႈ မွန္သမွ်ကုိ ေပ်ာက္ကင္းေစပါသည္ ။

(၃) ဒုကၡ - ကိုယ္ဆင္းရဲၿခင္း စိတ္ဆင္းရဲၿခင္းကုိလည္း ေပ်ာက္ကင္းေစပါသည္ ။

(၄) ဒုဂတိ - အပါယ္ေလးဘုံ က်ေရာက္မည္႔ ေဘးကိုလည္း ပယ္ေပ်ာက္ေစပါသည္ ။

(၅) ပရိကိေလသ - မိမိစိတ္၏ ညစ္ႏြမ္းမႈ မွန္သမွ်ေတြကိုလည္း ပယ္ေပ်ာက္ေစပါသည္ ။

သရဏဂုံ ေဆာက္တည္ရၿခင္းအေၾကာင္း ကေတာ႔ ေလးမ်ဳိးရွိပါတယ္

(၁) မိမိကုိယ္တုိင္ ယုံၾကည္မႈ မရွိပဲ အမ်ဳိး အမွတ္ၿဖင္႔ ကုိးကြယ္ၿခင္္းဟာ သရဏဂုံမေၿမာက္ပါ ။

(၂) ေဘးအႏၱရာယ္ကို ေၾကာက္ေသာအားၿဖင္႔ ကိုးကြယ္ၿခင္းဟာ သရဏဂုံမေၿမာက္ပါ ။

(၃) လာဘ္ လာဘ ကုိုေမွ်ာ္ကုိးၿပီး ကုိးကြယ္ၿခင္းဟာလည္း သရဏဂုံမေၿမာက္ပါ ။

(၄) ၿမတ္ေသာအလွဴကုိခံေတာ္မူထုိက္ေသာအားၿဖင္႔ ကိုးကြယ္ၿခင္းဟာ သရဏဂုံေၿမာက္ပါတယ္ ။

အေပၚက ေရးသားထားတဲ႔ သရဏဂုံေဆာက္တည္ရၿခင္းအေၾကာင္း ေလးမ်ဳိးထဲက မိမိတုိ႔ ဘယ္ကုိးကြယ္မႈထဲမွာ ပါတယ္ဆုိတာကုိ္ ဆင္ၿခင္ႏူိင္ေအာင္ ေရးသားေဖာ္ၿပလုိက္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ..မွန္ကန္တဲ႔ ကုိးကြယ္ၿခင္းနဲ႔ သရဏဂုံၿမဲတဲ႔ သူေတာ္ေကာင္းမ်ားၿဖစ္ၾကပါေစ……

ပါရမီ (၁၀)ပါး

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

၁။ ဒါန = ေပးလွဴျခင္း ။

၂။ သီလ = ကိုယ္ႏႈတ္ေစာင့္ထိန္းျခင္း ။

၃။ ေနကၡမၼ = ကိေလသာေတာမွထြက္ျခင္း ။

၄။ ပညာ = အေၾကာင္းအက်ဳိး ဆင္ျခင္ထိုးထြင္းသိျခင္း ။

၅။ ၀ီရိယ = အားစိုက္ႀကိဳးစား လံု႔လရွိျခင္း ။

၆။ ခႏၲီ = သည္းခံျခင္း ။

၇။ သစၥာ = ေျဖာင့္မတ္/မွန္ကန္ျခင္း ။

၈။ အဓိ႒ာန္ = အဓိ႒ာန္တည္ေဆာက္ျခင္း၊ ျပတ္သားေသာဆႏၵ ။

၉။ ေမတၱာ = စင္ၾကယ္ေသာခ်စ္ျခင္း ။

၁၀။ ဥေပကၡာ = လစ္လ်ဴ႐ႈျခင္း/အသင့္အားျဖင့္ ။

အတုိမွတ္ရန္ …ဒါ ၊ သီ ၊ ေတာ ၊ ပ ၊ အား ၊ ခံ ၊ ေၿဖာင္႔ ၊ ဌာန္ ၊ ပြား ၊ လစ္လ်ဴ ။

ဘုရားဂုဏ္ေတာ္ (၉)ပါး

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

(၁) အရဟံ

(က) အရဟံ = လူနတ္ ျဗဟၼာတို႔၏ ပူေဇာ္အထူးကို ခံထိုက္ျခင္း။

(ခ) အရ ဟံ = ကိေလသာရန္သူတို႔ကို ပယ္သတ္ေတာ္မူၿပီးျဖစ္ျခင္း။

(ဂ) အ ရဟံ = ဆိတ္ကြယ္ရာ၌ပင္ မေကာင္းမႈ မျပဳျခင္း။

(၂) သမၼာသမၺဳဒၶ = အလံုးစံုေသာတရားတို႔ကို ဆရာမရွိပါဘဲ ပါရမီစြမ္းအားျဖင့္သိျခင္း။

(၃) ၀ိဇၨာစရဏသမၸႏၷ = အသိဥာဏ္ (၀ိဇၨာ)၊ အက်င့္တရား (စရဏ) တို႔ႏွင့္ ျပည့္စံုုျခင္း။

(၄) သုဂတ = ေကာင္းျမတ္ေသာစကား (သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ) ကိုသာေျပာျခင္း (ေကာင္းေသာလာျခင္း သြားျခင္း)

(၅) ေလာက၀ိဒူ = ေလာကႀကီးသံုးပါးကို သိျခင္း။ (သတၱ၊ ၾသကာသ၊ သခၤါရ)

(၆) အႏုတၱေရာပုရိသ = ႐ိိုင္းစိုင္းေသာ တိရိစာၦန္၊ လူ၊ နတ္တို႔ကို ယဥ္ေက်းသိမ္ေမြ႔ေအာင္ ဆံုးမျခင္း။

(၇) သတၴာေဒ၀ မႏုႆာနံ = လူ နတ္ ျဗဟၼာ သတၱ၀ါ အားလံုးတို႔၏ ဆရာျဖစ္ျခင္း။

(၈) ဗုဒၶ = အမွန္ (သစၥာ) တရားေလးပါးကို သိျခင္း၊ ေဟာၾကားျပသျခင္း။

(၉) ဘဂ၀ါ = ဘုန္းေတာ္ (၆) ပါးႏွင့္ျပည့္စံုုျခင္း။

တရားဂုဏ္ေတာ္ (၆)ပါး

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း


(၁) ေဟာ = ဘုရားကိုယ္တိုင္ေဟာျခင္း။

(၂)ကိုယ္ = က်င့္ၾကံသူအတြက္ မ်က္ေမွာက္ဘ၀၌ပင္ ကိုယ္တိုင္႐ႈျမင္ႏိုင္ျခင္း။

(၃) ဆိုင္း = ႐ႈပြားသူအတြက္ မဂ္ၿပီးလွ်င္ ဖိုလ္အခ်ိန္မဆိုင္းဘဲျဖစ္ျခင္း။

(၄) ဖိတ္ = တရားႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ဖိတ္ေခၚရဲျခင္း။

(၅) ကပ္ = မိမိသႏၲာန္၌ အစဥ္ကပ္၍ ေဆာင္ထားသင့္ျခင္း။

(၆) လက္ = မဂ္၊ ဖိုလ္၊ နိဗၺာန္ ဓမၼရသကိုလက္ေတြ႕ခံစားႏိုင္ျခင္း။

သံဃာဂုဏ္ေတာ္ (၉)ပါး

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

(၁) ေကာင္း = ေကာင္းေသာအက်င့္ရွိျခင္း။

(၂) ေျဖာင့္ = ေျဖာင့္မတ္စြာက်င့္ၾကံျခင္း။

(၃) နိဗ္ = နိဗၺာန္ေရာက္ေရးက်င့္ျခင္း။

(၄) ေလာ = ေလာကုတၱရာတရားနဲ႔ အညီက်င့္ျခင္း။

(၅) ေ၀း = အေ၀းကသယ္ေဆာင္လာသည့္ ပစၥည္းကိုပင္ ခံယူထိုက္ျခင္း။

(၆) ဧည့္ = ဧည့္သည္အတြက္ အထူးစီမံထားသည့္ပစၥည္းကိုပင္ အလွဴခံထိုက္ျခင္း။

(၇) ျမင့္ = ျမင့္ျမတ္ေသာအလွဴကို ခံထိုက္ျခင္း

(၈) လက္ = လက္အုပ္ခ်ီမိုး ရွိခိုးျခင္းကို ခံထိုက္ျခင္း။

(၉) လယ္ = သတၱ၀ါအေပါင္းတို႔၏ ဒါနမ်ဳိးေစ့ စိုက္ပ်ဳိးရာ လယ္ေျမ ေကာင္းျဖစ္ျခင္း။

အျပည့္အစုံသုိ႔

ျပန္သိမ္းရန္

အျပည့္အစုံသုိ႔


(၁) ဘုရား တရား သံဃာ သံရဏဂုံသုံးပါး စြဲၿမဲတဲ႔ပုဂၢိဳလ္

(၂) ငါးပါးသီလၿမဲေသာ ပုဂၢိဳလ္

(၃) အာရုံဆြမ္း ေနဆြမ္း ေန႔စဥ္ လွဴဒါန္းတဲ႔ပုဂၢိဳလ္

(၄) စာေရးတံမဲ လွဴဒါန္းတဲ႔ ပုဂၢိဳလ္

(၅) ၀ါဆုိသကၤန္းလွဴဒါန္းတဲ႔ ပုဂၢိဳလ္

(၆) ေရတြင္းေရကန္ လွဴဒါန္းတဲ႔ ပုဂၢိဳလ္

(၇) ေက်ာင္းေဆာင္လွဴဒါန္းတဲ႔ ပုဂၢိဳလ္

အဲဒီပုဂၢိဳလ္မ်ား ေသရင္ အပယ္မက်ပါဘူး ဆရာေတာ္အရွင္ဇ၀နေဟာၾကားတဲ႔ ဗုဒၶဘာသာအေၿခခံ တရားေတာ္မ်ားထဲမွာ နားၾကားရလုိ႔ ၿပန္လည္မွ်ေ၀လုိက္ပါတယ္ လွဴတဲ႔အခါမွာစိတ္ထားတက္ဖုိ႔ေတာ႔လုိပါတယ္ခင္ဗ်ာ..

သမၼာအာဇီ၀

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း


က်ေနာ္သမၼာအာဇီ၀ အလုပ္အေၾကာင္းေလး နဲနဲေရးၿပခ်င္ပါတယ္ သမၼာအာဇီ၀ဆုိၿပီး ေစတသိက္ ၃ မ်ဳိး ခြဲၿခားေဖာ္ၿပထားရာ၌ သမၼာအာဇီ၀ဆုိသည္မွာ အသက္ေမြးမႈကုိငဲ႔၍ ၀စီကံေလးပါးကုိ လြန္က်ဴးမႈမွ ေရွာင္ၾကဥ္ၿခင္း ၊ ကာယကံသုံးပါးကုိ လြန္က်ဴးမႈမွ ေရွာင္ၾကဥ္ၿခင္း ၿဖစ္ပါသည္ ။ ဥပမာအားၿဖင္႔ ထင္ရွားေအာင္ ေဖာ္ၿပရေသာ္ ပါဏာတိပါတဆုိင္ရာ၌ ရုိးရုိးသာမန္ ေတာပစ္၀ါသနာပါ၍ ေတာလည္ထြက္ သားေကာင္မ်ားကုိ အေပ်ာ္သေဘာပစ္သတ္ၿခင္းသည္ ရုိးရုိးပါဏာတိပါတကံပင္ ၿဖစ္ပါသည္ ။ မုဆုိးအလုပ္ၿဖင္႔ သားေကာင္မ်ားကုိရွာေဖြ ပစ္သတ္၍ အသားကုိ ေရာင္းၿပိး အသက္ေမြးၿခင္းသည္ မိစၧာဇီ၀ ၿဖစ္သည္ ။ ဤကဲ႔သုိ႔ သားသတ္မုဆုိးအၿဖစ္ စြန္႔ပစ္ၿပီး အၿခားအသက္ေမြးမႈမ်ားကုိ ၿပဳလွ်င္ သမၼာအာဇီ၀ၿဖစ္ပါသည္ ။ ဤဥပမာအတုိင္း ခုိး၀ွက္၍ အသက္ေမြးမႈ ၊ လိမ္လည္လွည္႔ၿဖား၍ အသက္ေမြးမႈတုိ႔သည္လည္း တူတူပင္ၿဖစ္ပါသည္ ။ ထုိကဲ႔သုိ႔ ဒုစရုိက္မႈတုိ႔မွ ကင္းရွင္းေသာ လုပ္ကိုင္ရွာေဖြ အသက္ေမြးမႈတုိ႔ကုိ သမၼာအာဇီ၀ ဟု ေခၚရသၿဖင္႔ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ သူေတာ္စင္တုိင္းသမၼာအာဇီ၀ၿဖင္႔အသက္ေမြးေနထုိင္ရန္ၾကိဳးစားသင္႔လွေၾကာင္းတုိက္တြန္းလိုက္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ….

ဘာသာေရးၿပႆနာမ်ားစာအုပ္မွ ကုိးကားေဖာ္ၿပပါသည္ ။

ပါရမီ

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

ယေန႔ေခတ္တြင္ လူအမ်ားစုက ကေလးမ်ား အကတက္လြယ္သည္ ၊ အဆုိတက္လြယ္သည္ ၊ အတီးတက္လြယ္သည္ စသၿဖင္႔ ပါရမီရွိ၍ ၿဖစ္သည္ဟု ထင္ေနၾကပါသည္ ။ ပါရမီရွင္ ကေလး စသၿဖင္႔လည္း ေခၚေန ေၿပာေနၾကပါတယ္ ။ တကယ္ေတာ႔ ပါရမီဆုိတာကုိ ဒါနာဒီနံ ဂုဏာနံ ပါလေကာ ပူရေကာစ မဟာ မဟာေဗာဓိ သေတၱာ ၊ ပရမႆ ကမၼံ၀ါ ပါရမီ ၊ ဒါနာဒိကိရိယာ စသည္ၿဖင္႔ ဆုိပါသည္ ။ ဘုရားၿဖစ္ရာ သဗၺညဳတဥာဏ္၏ အေၾကာင္း ၿမင္႔ၿမတ္ေသာ ဒါနစသည္ကုိသာ ပါရမီဟု ဆုိသည္ ။ ဘုရားအေလာင္းေတာ္တုိ႔သည္ပင္ ရုိးရုိးပညာသင္ၿခင္း ၊ တက္ၿခင္း ၊ တုိ္င္းၿပည္အုပ္ခ်ဳပ္ၿခင္း ၊ စစ္တုိက္ၿခင္း ၊ ကၿခင္း ၊ သီဆုိၿခင္း အရာရာ တက္ေၿမာက္ေအာင္ အားထုတ္ၿခင္းတုိ႔ကုိ ပါရမီဟု မဆုိရပါ ။ လူ႔ဘ၀ အားေလ်ာ္စြာ မိဘလုပ္ေကြ်းၿခင္း ၊ သားမယားတုိ႔အတြက္ စီးပြားရွာၿခင္း ၊ ေပးကမ္းၿခင္း ၊ စ်ာန္တရားတုိ႔ကုိ အားထုတ္၍ စ်ာန္ရၿခင္း ၊ တန္ခုိးဖန္ဆင္း ၿခင္းတုိ႔ုကုိလည္း ပါရမီဟု မေခၚရပါ ။ ပါရမီဆုိသည္မွာ ေဗာဓိဥာဏ္ရရန္ ၊ မဂ္ဖုိလ္ရရန္ ရည္သန္၍ ဒါန ၊ သီလ စသည္တုိ႔ကုိ ၿပဳလုပ္ၿခင္းကုိသာ ေခၚပါသည္ ။ ရုိးရုိးေလာကီကိစၥမ်ားကုိ ပါရမီ ဟုမေခၚပါ ။ ဥာဏ္ေကာင္းၿခင္း ၊ သင္ၾကား၍တက္လြယ္ၿခင္း တုိ႔မွာ အထုံ၀ါသနာ ႏွင္႔ ဣေၿႏတရားတုိ႔ ၿပည္႔စုံၿခင္းေၾကာင္႔သာ ၿဖစ္သည္ဟု ဆုိသင္႔ပါသည္ ။

သရဏဂုံ ညွဳိးႏြမ္းမႈ

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

ဗုဒၶဘာသာ အမ်ားစု ထင္ေနတဲ႔ ဘာသာၿခားကုိ ရွိခုိးလွ်င္ သရဏဂုံ ပ်က္တယ္ တိတိၳကုိ မရွိခုိးရဘူး စသၿဖင္႔ ထင္ေနတဲ႔ အမွားေလးကုိ သိေစခ်င္လုိ႔ ေရးသားေဖာ္ၿပၿခင္းပါ ။တကယ္ေတာ႔ ဘာသာၿခားၿဖစ္ၿဖစ္ ၊ တိတၳိၿဖစ္ၿဖစ္ မိမိအေပၚမွာ ေက်းဇူး ရွိဖူးရင္ ရွိခုိးထုိက္ ပါတယ္ ။ သရဏဂုံယူၿပီး ၊ ရၿပီး ၊ တည္ၿပီးေသာ အမ်ဳိးေကာင္းသား ၊ အမ်ဳိးေကာင္းသမီး ၊ ဥပါသကာ ၊ ဥပါသိကာမ တုိ႔သည္ ေက်းဇူးရွင္ ၿဖစ္ဖူးေသာ ဘာသာၿခားတုိ႔အား ရွိခုိုး (ဂါရ၀ၿပဳ)ေသာ္လည္း သရဏဂုံ ညွုိဳးႏြမ္းမႈ ၊ ပ်က္ယြင္းမႈ မရွိေၾကာင္းကုိ သီလကၡႏၶ၀ဂၢ ၊ ဒီဃနိကာယ္ ၊ သာမည ဖလသုတ္ ၊ အဌကထာ စာမ်က္ႏွာ ၂၀၇ တြင္ ပါရွိသည္ ။ ဤတြင္ ဧ၀ံ ဂတိတသရဏႆ စဥ သကႆ၀ါ ဥပါသိကာယ၀ါ အညတိတိၳေယသု ၊ပဗၺဇိတမိၸဥာတိ ဥာတေကာေမ အယႏိ ၱ၀ႏၵေတာ ။ ေသာဟိ ရဌပူဇိ တတၱာ အ၀ႏီၵယမာေနာ အနတၱမိၸ ကေရယ်ာတိ ။ တထာ ယံကိဥၥိ သိပၸံ သိကၡာပကံ တိတိၳ ယမိၸ အာစရိ ေယာ ေမအယႏိ ၱ ၀ႏၵေတာပိ နဘိဇၨတိ ဟူ၍ ေဖာ္ၿပထားသည္ ။
အက်ဥ္းခ်ဳပ္ ၿမန္မာၿပန္ရလွ်င္ သရဏဂုံ ယူၿပီးေသာ ဥပါသကာ ၊ ဥပါသိကာမတုိ႔သည္ တိတိၳတုိ႔ထံ၌ ရဟန္းၿပဳၿပိးေသာ ေဆြမ်ဳိးကုိ ေဆြမ်ဳိး အမွတ္ၿဖင္႔ ရွိခုိး(ဂါရ၀) ၿပဳေသာ္လည္း သရဏဂုံ မပ်က္ပါ ။ တိတိၳ ရဟန္းမဟုတ္ေသာ လူကုိ ရွိခုိးလွ်င္ ပုိ၍ မပ်က္ပါ ။ မင္းကုိေၾကာက္၍ ေသာ္လည္းေကာင္း ၊ ရွိမခုိးလွ်င္ အက်ဳိးမဲ႔ၿပဳမည္ကုိ ေၾကာက္၍ေသာ္ လည္းေကာင္း ရွိခိုးေသာ္လည္း သရဏဂုံ မပ်က္ပါ ။ အတက္သင္ေပးေသာ ေက်းဇူးရွိေသာ တိတၳိအယူမွားရွိသူတုိ႔ကုိ ဆရာဟူေသာ အမွတ္ ၊ ေက်းဇူးရွင္ဟူေသာ အမွတ္ၿဖင္႔ ရွိခုိး (ဂါရ၀) ၿပဳေသာ္လည္း သရဏဂုံ မပ်က္ေၾကာင္းကုိ ေရးသားတင္ၿပလုိက္ပါတယ္ ။

ၿမတ္မဂၤလာ ဘာသာေရး အေမးအေၿဖမ်ား စာအုပ္မွ ကူးယူေဖာ္ၿပၿခင္းၿဖစ္သည္။

စိတ္

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

က်ေနာ္ စိတ္အေၾကာင္းေလးကို အနည္းငယ္တင္ၿပခ်င္ပါတယ္ ။ သက္ရွိသက္မဲ႔ေလာကၾကီးတစ္ခုလုံးကုိ စိတ္ကဦးေဆာင္ပါသည္ ။ စိတ္ေၾကာင္႔ပင္ ကမၻာေလာကၾကီး ၿဖစ္ရပ်က္ရသည္ ။ သတၱ၀ါတုိ႔ သႏၱာန္၌ ေလာဘ ၊ ေဒါသ ၊ ေမာဟ ၊ အကုသိုလ္ တရားတုိ႔ မ်ားလာေသာ ေၾကာင္႔ ကမၻာၾကီး ပ်က္စီးရသည္ ။ သတၱ၀ါတုိ႔သႏၱာန္္၌ ကမၻာေလာကၾကီး အသစ္ၿပန္ၿဖစ္ေစလုိေသာ စိတ္ေၾကာင္႔ပင္ ကမၻာသစ္ၾကီး ၿပန္ၿဖစ္လာရ၏ ။

မိမိ၏ စိတ္က ငရဲ ၊ တိရစ ၦာန္ ၊ ၿပိတၱာ ဘုံတုိ႔ကုိ ၾကိဳက္ႏွစ္သက္ေသာ စိတ္ေၾကာင္႔ပင္ငရဲ ၊ တိရစ ၦာန္ ၊ ၿပိတၱာ ၿဖစ္ရ၏ ။ လူ ၊ နတ္ ၊ ၿဗဟၼာ အၿဖစ္ကုိ ၾကိဳက္ႏွစ္သက္ေသာစိတ္ေၾကာင္႔ပင္ လူ ၊ နတ္ ၊ ၿဗဟၼာ အမ်ဳိးမ်ဳိး တုိ႔ၿဖစ္ရ၏ ။

ဤစကားရပ္ ၌ ေစာဒကတက္ဖြယ္ ရွိၿပန္သည္မွာ ငရဲ ၊ တိရစ ၦာန္ ၊ ၿပိတၱာ ၿဖစ္ခ်င္ေသာ စိတ္ကား လူတုိင္းတြင္မရွိေသာ္လည္း အဘယ္ေၾကာင္႔ ငရဲ ၊ တိရစ ၦာန္ ၊ ၿပိတၱာၿဖစ္ရပါသနည္း ဆုိေသာ္ ငရဲ ၊ တိရစ ၦာန္ ၊ ၿပိတၱာကုိ ၿဖစ္ေစတက္ေသာ အကုသုိလ္ကံ တုိ႔ကုိ ၿပဳခ်င္စိတ္ ရွိေသာေၾကာင္႔ပင္ အပယ္ဘုံသို႔ ေရာက္ေစတက္ေသာ အကုသိုလ္ကံတုိ႔ကုိ ၿပဳၿဖစ္ၾက၏ ။ ထုိသုိ႔ ၿပဳၿဖစ္ၿခင္းသည္ပင္ ငရဲ ၊ တိရစ ၦာန္ ၊ ၿပိတၱာဘုံတုိ႔ကုိ ၾကိဳက္ႏွစ္သက္ေသာ စိတ္ဆႏၵေၾကာင္႔ ၿဖစ္ပါသည္ ။ ငရဲ ၊ တိရစ ၦာန္ ၊ ၿပိတၱာဘုံတုိ႔ကုိ မၾကိဳက္မႏွစ္သက္ေသာ သူသည္ ငရဲ စေသာ အပယ္ ဘုံသုိ႔ ေရာက္ေစတက္ေသာ အကုသုိလ္ကံတုိ႔ကုိ ၿပဳခ်င္စိတ္ရွိမည္ မဟုတ္ပါ ။

ေလာကၾကီးတြင္ စိတ္အမ်ဳိးမ်ဳိး ဆန္းၾကယ္၍ လုိခ်င္မႈ တဏွာ အမ်ဳိးမ်ဳိး ဆန္းၾကယ္၍ လုိခ်င္မႈ တဏွာအမ်ဳိးမ်ဳိး ဆန္းၾကယ္လာ၏ ။ လုိခ်င္မႈ တဏွာအမ်ဳိးမ်ဳိး ဆန္းၾကယ္၍ ကုသုိလ္ အကုသိုလ္ ကံ အမ်ဳိးမ်ဳိးဆန္းၾကယ္လာ၏ ။ ထုိကံ အမ်ဳိးမ်ဳိးဆန္းၾကယ္၍ လူနတ္ၿဗဟၼာ ၊ ငရဲ ၊ တိရစ ၦာန္ ၿပိတၱာ သတၱ၀ါ အမ်ဳိးမ်ဳိး သက္ရွိသက္မဲ႔ ေလာကၾကီး အမ်ဳိးမ်ဳိး အဆန္းတၾကယ္ ၿဖစ္လာရ၏ ။ တစ္ေလာကလုံး ဆန္းၾကယ္သမွ် စိတ္က ၿပဳလုပ္ၿခင္းၿဖစ္ပါသည္ ။

ထုိေၾကာင္႔ ဘုရားရွင္က စိတၱံ ဒႏၱံ သုခါ ၀ဟံ = စိတ္ကုိေကာင္းေကာင္း ထိန္းသိမ္း၍ (ဆုံးမ၍) အသုံးခ်သြားႏူိင္လွ်င္ ခ်မ္းသာမွာ မလြဲဧကန္ ၿဖစ္ပါ၏ ဟု ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ႔သည္ ။ စိတ္ကုိထိန္းသိမ္းရန္ နည္းမ်ားမွာ သီလအက်င္႔ အမ်ဳိးမ်ဳိး ၊ ေမတၱာ ဘာ၀နာ စေသာ သမထဘာ၀နာ အမ်ဳိးမ်ဳိး ၊ ၀ိပႆနာ ဘာ၀နာ အမ်ဳိးမ်ဳိးတုိ႕႔ကုိ ပြားမ်ားက်င္႔ၾကံေသာ အားၿဖင္႔ ထိန္းသိမ္းရမည္ၿဖစ္ပါသည္ ။

မိမိစိတ္ကုိေကာင္းေကာင္းထိန္းသိမ္းႏူိင္ေသာသူေတာ္ေကာင္းမ်ားၿဖစ္ၾကပါေစဗ်ာ

အဖန္ငါးရာ ၊ ငါးကမ ၻာ

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

ယေန႔ေခတ္မွာ လူအမ်ားစု အယူမွားေနတာေလး တစ္ခုကုိ ေရးသားေဖာ္ၿပခ်င္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ ။ အဲဒါကေတာ႔ လူေတြအမ်ားစုက မိမိ္ကုိယ္ကုိသက္ေသရင္ အဖန္ငါးရာ ၊ ငါးကမၻာ ခံရတယ္ဆုိတဲ႔ မွားေနတဲ႔ အၿမင္ေလးတစ္ခုပါ ။ မိမိကုိယ္ကုိ သတ္ေသၿခင္းသည္ ဘ၀ငါးရာ (အဖန္ငါးရာ) ငါးကမၻာခံရသည္ဆုိေသာ စကားကုိ က်မ္းဂန္တုိ႔႔တြင္ ေဖာ္ၿပထားၿခင္း မရွိပါ ။ အဖန္ငါးရာ ငါးကမၻာ ဆုိေသာစကားသည္ ဧကကနိပါတ္ ၊ မတက သတၱဇာတ္မွလာေသာ စကားၿဖစ္ပါတယ္ ။ တစ္စုံတစ္ေယာက္သည္ ပါဏာတိပါတကံ လြန္က်ဴးခဲ႔လွ်င္ ထုိကံေၾကာင္႔ ေသသည္၏ အၿခားမဲ႔၌ အပါယ္ငရဲတြင္ ဆင္းရဲဒုကၡ ခံစားရ၏ ။ ငရဲမွလြတ္လာလွ်င္လည္း တူေသာ အက်ဳိးေပးသည္႔ အေနၿဖင္႔ တစ္ပါးသူ၏ သတ္ၿခင္းကုိ ဘ၀ေပါင္းငါးရာတုိင္တုိင္ခံရ၏ဟုေဖာ္ၿပထားပါသည္ ။ သူတစ္ပါးအသက္ကုိ သတ္လွ်င္ ဤကဲ႔သုိ႔ အၿပစ္မ်ားခံရတတ္ေၾကာင္း ေဖာ္ၿပထားၿပီး မိမိကုိယ္ကုိ သတ္၍ အဖန္ငါးရာ ငါးကမၻာ ခံရေၾကာင္းကုိ ေဖာ္ၿပထားၿခင္းမရွိပါ ။

မိမိကုိယ္ကုိသတ္ေသၿခင္းသည္ ပါဏာတိပါတကံ မထုိက္ဟု က်မ္းဂန္တုိ႔၌ေဖာ္ၿပထားပါသည္။
အမွန္မွာ ပါဏာတိပါတကံ ဆုိသည္မွာ သူတစ္ပါးအသက္ကုိ သတ္ေသာကံၿဖစ္သည္ ။ မိမိကုိယ္ကုိ သတ္သည္႔ကံ မဟုတ္ပါ ။ သူတစ္ပါးအသက္သတ္ၿခင္းသာ ပါဏာတိပါတကံ ထုိက္ၿပီးမိမိကုိယ္ကုိ သတ္ၿခင္းသည္ ပါဏာတိပါတကံ မထုိက္ပါ ။ ပါဏာတိပါတကံသည္ အဂၤါငါးပါး ၿပည္႔စုံမွသာ ကမၼပထေၿမာက္ၿပီး အပါယ္က်ေစႏူိင္၏ ။ အဂၤါငါးပါး အနက္ တစ္ပါးပါးခ်ဳိ ႔ ယြင္းခဲ႔လွ်င္ ကမၼပထမေၿမာက္၍ အပါယ္မက်ေစႏူိင္ပါ ။ မိမိကုိယ္ကုိသတ္ေသၿခင္းသည္ ပါဏာတိပါတကံ ေၿမာက္ေၾကာင္းအဂၤါငါးပါးအနက္ ပါဏသည္တာ = သတၱ၀ါဟု အမွတ္ရွိၿခင္းဆုိသည္႔ အဂၤါႏွင္႔ မၿပည္႔စုံေသာေၾကာင္႔ ပါဏာတိပါတကံ မထုိက္ေၾကာင္း ၀ိမတိ၀ိေနာဒနီ (ပ- ၂၂၈) ၌ အတိအလင္း ေဖာ္ၿပထားပါသည္ ။ ထုိေၾကာင္႔မိမိကုိယ္ကုိ သတ္ေသၿခင္းသည္ ပါဏာတိပါတကံ မထုိက္၍ အပါယ္လည္း မက်ႏူိင္ ၊ အဖန္ငါးရာ ငါးကမၻာခံရသည္ ဆုိၿခင္းသည္လည္း မဟုတ္ပါဘူးခင္ဗ်ား ။
ဒါေပမယ္႔
သတိထားရမွာက အဖန္ငါးရာငါးကမၻာခံရသည္ ဆုိတာမဟုတ္မွန္ေပမယ္႔ ဒိဌိနဲ႔ တဏွာကတြန္းပုိ႔ လုိ႔မိမိကုိယ္မိမိေသေၾကာင္းၾကံစည္ မိရင္ေတာ႔ ကန္ကုိအပယ္က်ပါလိမ္႔မယ္ဆိုတာေလးကုိပါ ၿဖည္႔စြက္ေၿပာပါရေစ ။ မဟုတ္ရင္ကုိယ္႔ကုိယ္ကုိသတ္ေသရင္ အပါယ္မက်ဘူးဆုိတဲ႔ အယူမွားသြားမွာကုိ စုိးရိမ္လုိ႔ၿဖည္႔စြက္ေၿပာၾကားၿခင္းပါခင္ဗ်ား ။

အျပည့္အစုံသုိ႔

ျပန္သိမ္းရန္

အျပည့္အစုံသုိ႔

အျပည့္အစုံသုိ႔

ျပန္သိမ္းရန္

အျပည့္အစုံသုိ႔

ရဟန္းႏွင္႔သံဃာ ကြဲၿပားပုံ

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း



ပုဂၢိဳလ္တစ္ပါးခ်င္းကုိ ရဟန္းဟုေခၚ၍ ေလးပါးႏွင္႔ေလးပါးမွ အထက္ကုိသံဃာဟုေခၚပါသည္ ။
သံဃာဟူရာ၌ မွတ္သားရန္မွာ သံဃာဟုဆုိလွ်င္ ရဟန္းေတာ္တုိ႔၏ အစုအဖြဲ႔ အေပါင္းအစည္းဟု
မွတ္သား၍ ၿမတ္စြာဘုရားလက္ထက္က အရွင္သာရိပုတၱရာ ၊ အရွင္မဟာေမာဂၢလာန္ ၊
အရွင္မဟာကႆပ မွစ၍ သာသနာတစ္ေလွ်ာက္လုံးႏွင္႔ ယခုမ်က္ၿမင္ထင္ရွား ရွိေသာ
ရဟန္းသာမေဏမ်ားအထိ ၿမင္ရန္လုိအပ္ပါသည္ ထုိသုိ႔ၿမင္ထားမွသာလွ်င္ သံဃာေတာ္ဟု
ဆုိ၍ လွဴဒါန္းရာ၌ ရဟန္းသာမေဏတစ္ပါးကုိ ဆြမ္းေလာင္းရာ၌ၿဖစ္ေစ ၊ သံဃႆေဒမဟု
ဆုိ၍လွဴရင္ သံဃာေတာ္အားလုံးကုိ လွဴရာေရာက္ပါသည္ ။ ထုိ႔သုိ႔သံဃာေတာ္ အားလုံးကို
အာရုံၿပဳ၍ လွဴရာ၌ ဒုႆီလ ၊ အလဇၨီဟူ၍မရွိေတာ႔ပါ ။ ထုိ႔ေၾကာင္႔ ဗုဒၶဘာသာတုိင္း သံဃာေတာ္အား
လွဴဒါန္းပူူေဇာ္တက္ရန္ႏွင္႔ ရဟန္းႏွင္႔သံဃာကုိ ကြဲၿပားရန္ အထူးပင္ အေရးၾကီးေပသည္ ။

ခ်မ္းသာအစစ္

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

လူခ်မ္းသာ နတ္ခ်မ္းသာ နိဗၺာန္ခ်မ္းသာ သံုးမ်ဳိးေသာ ခ်မ္းသာတို႔တြင္ လူႏွင့္နတ္ခ်မ္းသာတို႔သည္ ဒုကၡသစၥာနယ္ (ျဖစ္ေပၚျခင္း ခ်ဳပ္ေပ်ာက္ျခင္း တို႔က အစဥ္ထာ၀ရႏွိပ္စက္ေသာနယ္) ထဲတြင္သာ ခံစား ေနရၿပီး သံုးဆယ့္တစ္ဘံုသံသရာလည္ေစၿပီး ခ်မ္းသာအတုျဖစ္သည္။- နိဗၺာန္ခ်မ္းသာ (မေဖာက္မျပန္ ျပဳျပင္စီရင္မႈမရွိ ၿငိမ္းေအးမႈအျပည့္ ဒုကၡအားလံုးခ်ဳပ္ဆံုးျခင္း သံသရာမွ လြတ္ေျမာက္ျခင္း ) သည္သာလွ်င္ မဟာသႏၱိ သုခ ခ်မ္းသာအစစ္ ျဖစ္ေပသည္။

ၾသကာသ ၊ ၾသကာသ ၊ကာယကံ ၊ ၀စီကံ ၊ မေနာကံ သဗၺေဒါသ ခပ္သိမ္းေသာ အျပစ္တို႕ကို ေပ်ာက္ပါေစျခင္းအက်ိဳးငွာပထမ ၊ ဒုတိယ ၊ တတိယ ၊ တစ္ၾကိမ္ ၊ႏွစ္ၾကိမ္ ၊သံုးၾကိမ္ ေျမာက္ေအာင္ ဘုရားရတနာ ၊ တရားရတနာ ၊သံဃာရတနာ ၊ရတနာျမတ္သံုးပါးတို႕ကို အရိုအေသ အေလးအျမတ္ လက္အုပ္မိုး၍ ရွိခိုးပူေဇာ္ ဖူးေျမာ္မာန္ေလ်ာ့ ကန္ေတာ့ပါ၏အရွင္ဘုရား ။ကန္ေတာ့ရေသာ အက်ိဳးအားေၾကာင့္ အပါယ္ေလးပါး ၊ ကပ္သံုးပါး ၊ ရပ္ျပစ္ရွစ္ပါး ၊ ရန္သူမ်ိဳးငါးပါး ၊ ၀ိပတၱိတရားေလးပါး ၊ ဗ်ႆနတရား ငါးပါး တို႕မွ အခါခပ္သိမ္း ကင္းလြတ္ၿငိမ္းသည္ျဖစ္၍ နိဗၺါန္ခ်မ္းသာ တရားေတာ္ျမတ္ကို ရပါလို၏အရွင္ဘုရား။

အနက္ ။ ။ ၾသကာသ ၾသကာသ ၊ၾသကာသ - ရွိခိုးပါရေစ အခြင့္ျပဳေတာ္မူပါ (၃) ၾကိမ္ ။ ကာယကံ ၊၀စီကံ ၊ မေနာကံ သဗၺေဒါသ ခပ္သိမ္းေသာ အျပစ္တို႕ကို ေပ်ာက္ပေစျခင္းအက်ိဳးငွာ - ကိုယ္ျဖင့္ ျပဳမူျပစ္မွားမိခဲ့ေသာ ကာယအမူ၊ ႏႈတ္ျဖင့္ ေျပာဆိုျပစ္မွားမိခဲ့ေသာ ၀စီအမႈ ၊ စိတ္ျဖင့္ၾကံစည္ျပစ္မွားမိခဲ့ေသာ မေနာအမႈ စသည့္ ထိုကံသံုးပါးတြင္ တစ္ပါးပါး ေသာ ကံတို႕ျဖင့္ ဘုရား၊ တရား၊ သံဃာ၌လည္းေကာင္း ၊ ဆရာသမား မိဘ ဘိုးဘြား အစရွိေသာ လူၾကီးသူမမ်ား၌ လည္းေကာင္း ျပစ္မွားမိခဲ့လွ်င္ ကင္းရွင္းေျပေပ်ာက္ပါေစျခင္း အက်ိဳးငွာ ၊ ပထမ ၊ဒုတိယ ၊တတိယ ၊ တစ္ၾကိမ္ ၊ႏွစ္ၾကိမ္ ၊သံုးၾကိမ္ေျမာက္ေအာင္ - ပထမက ဒုတိယ ၊ ဒုတိယက တတိယ ၊ တစ္ၾကိမ္က ႏွစ္ၾကိမ္ ၊ ႏွစ္ၾကိမ္က သံုးၾကိမ္တိုင္ေအာင္ ဘုရားရတနာ ၊ တရားရတနာ ၊ သံဃာရတနာ ရတနာျမတ္သံုးပါးတို႕ကို အရိုအေသ အေလးအျမတ္ လက္အုပ္မိုး၍ ၊ရွိခိုးပူေဇာ္ ဖူးေျမာ္မာန္ေလ်ာ့ ကန္ေတာ့ပါ၏အရွွင္ ဘုရား ။ ဟိတ္ဟန္မျပ မာန္မာန ေလ်ာ့ခ်၍ ၾကည့္ရႈဖူးေျမာ္ ကန္ေတာ့ပါ၏ အရွင္ဘုရား ။

ကန္ေတာ့ရေသာ အက်ိဳးအားေၾကာင့္ - ဤကန္ေတာ့ရေသာ ကုလိုလ္အက်ိဳးအား အစြမ္းေၾကာင့္ ၊ အပါယ္ေလးပါး - (၁) ကုသိုလ္ေကာင္းမႈ မ်ားစြာျပဳခြင့္မရၾကေသာ ငရဲၾကီးမ်ားျဖစ္ၾကသည့္ (က) အကုလိုလ္ကံ မကုန္ေသးသမွ်တစ္ခါတည္း ေသေၾကေပ်ာက္ပ်က္မသြားဘဲ ထပ္ခါထပ္ခါ အသက္ရွင္လွ်က္ ငရဲထိန္းတို႕၏ ခုတ္ျဖတ္မႈကိုသာ ျပင္းစြာခံၾကရရွာေသာ သိဥၥိဳးငရဲ ၊ (ခ) ငရဲသားတို႕ကို ငရဲထိန္းတို႕က သားေကာင္ကို ေခြးေတြ လိုက္သလို အတင္းလိုက္ၾကျပီး ေမာဟိုက္သြားသည့္အခါ သစ္တံုးၾကီးကို သစ္ေရြသမားတို႕က ခုတ္ေရြၾကသကဲ့သို႕ က်က်နန မ်ဥ္းၾကိဳးခ်၍ ပက္လက္တစ္မ်ိဳး ၊ ေမွာက္လ်က္တစ္မ်ိဳး ၊ ၀ဲယာတစ္မ်ိဳး ၊ ေရွ႕ေနာက္တစ္မ်ိဳး အားျဖင့္ အကုလိုလ္ကံ မကုန္ေသးသ၍ လြတ္ခြင့္မရႏိုင္ၾက ဘဲ အမ်ိဳးမ်ိဳးခုတ္ေရြခံၾကရသည့္ ကာဠသုတ္ငရဲ ၊ (ဂ) ေအာက္ေျမအျပင္မွာ မီးလ်ံေတြထလွ်က္ အထု (၉) ယူဇနာရွိေသာ သံေျမျပင္ၾကီးျဖစ္၌ ငရဲသားတို႕ဟာ ထန္းပင္ငုတ္ေလးေတြစိုက္ထားသလို ခါးထိေအာင္စိုက္ထားျခင္းခံရျပီး အေရွ႕အရပ္မွ လာေသာ သံေတာင္ၾကီးက စားမည္၀ါးမည္ဆိုေနသလို တဒိန္းဒိန္း တၿခိမ္းၿခိမ္းျမည္ဟီးလ်က္ ၾကိတ္ကာၾကိတ္ကာ အေနာက္အရပ္သို႕ သြားျပီး ၊ ေနာက္ေတာင္အရပ္မွ သံေတာင္ၾကီးက ထိုနည္းအတိုင္းပင္ ၾကိတ္ကာၾကိတ္ကာေျမာက္အရပ္သို႕သြားျပီးလွ်င္ အေနာက္အရပ္သို႕ ေရာက္ၿပီးေသာ သံေတာင္ၾကီးကလည္း အေရွ႕အရပ္သို႕ၾကိတ္ကာၾကိတ္ကာျပန္၍လာျခင္းျဖင္ အရပ္ေလးမ်က္ႏွာမွသံေတာင္ေတြ သန္းဥတုတ္သလို ဖိႏွိပ္ၾကိတ္ေခ်ေသာ္လည္း အကုသိုလ္ကံ မကုန္သမွ်ငုတ္စုစု ေပၚထြက္လ်က္ ဆက္ကာဆက္ကာ အၾကိတ္ခံရရွာေသာ သံဃာတငရဲ ၊ (ဃ) မိးေတာက္တို႕သည္ တ၀ုန္းး၀ုန္း့ ထလ်က္ ငရဲသို႕က်ေရာက္သူတို႕၏ ဒြါရ (၉) ေပါက္မွ အတင္း၀င္ေရာက္ေလာင္ကၽြမ္းသျဖင့္ အလြန္အားငယ္စြာ တစာစာေအာ္ၾကရရွာျပီး ျပင္းစြာငိုေၾကြးျခင္းျဖင့္ မီးေတာကမီးလွ်ံ အေလာင္ခံေနၾကရေသ ေရာရုာ၀ငရဲ ၊ (င) မီးခိုးတို႔တစ္ငရဲလံုးဖံုး
လြမ္းေနျပီး ငရဲသို႕က်ေရာက္သူတို႕ကို မီးခိုးတို႕ကအတြင္းအျပင္ အတင္း၀င္၍ ႏွဴးႏွပ္ၾကေသာေၾကာင့္ ငရဲသူ ငရဲသားတို႕မွာ ဘာမွနတတ္ႏိုင္ၾကေတာ့ပဲ သနားစဖြယ္ အားငယ္စြာ ေအာ္ေနၾကရရွာေသာ မဟာေရာရု၀ငရဲ ၊ (စ) ငရဲသို႕က်ေရာက္ေသာ သတၱ၀ါမ်ားကို ထန္းလံုးေလာက္ၾကီးမား၍ မီးလွ်ံထေသာ သံတံက်င္၌ မလႈပ္ႏိုင္ေအာင္ စိုက္ထားျပီးလွ်င္ ထိုသံတံမွ ထြက္ေသာ မီးလွ်ံတို႕က အျမဲပူေလာင္ေစတတ္ေသာ တာပနငရဲ ၊ (ဆ) မီးလွ်ံထေနေသာ သံေတာင္ၾကီးႏွင့္ ထိုသံေတာင္၏ေအာက္ေျခ၌ သံတံက်င္ေတြစိုက္ထူထားျပီး ငရဲသူငရဲသားတို႕ကို ငရဲထိန္းတို႕က သံေတာင္ေပၚသို႕ မတက္တက္ေအာင္ ရိုက္ႏွက္၍ တင္ၾကျပီး သံေေတာင္ေပၚသို႕ေရာက္ေသာအခါ ကံၾကမၼာအေလ်ာက္ ေလမုန္တိုင္းေပၚေပါက္၍ ထိုေလမုန္တိုင္းက ေတာင္ေျခ၌ရွိေသာ တံက်င္ေပၚေရာက္ေအာင္ တိုက္လႊင့္ခ်လိုက္သျဖင့္ တံက်င္အဖ်ား၌ ကား
ခနဲ စူး၀င္ျခင္းခံၾကရရွာေသာ မဟာတာပန ငရဲ ၊(ဇ)မီးေတာကိမီးလွ်ံမ်ား အၾကားမရွိပဲ တစ္ငရဲလံုးမီးလွ်ံမ်ားဆက္ေနျပီးငရဲသားခ်င္းလည္း ၀ါးက်ည္ေတာက္အတြင္း မုန္ညွင္းေစ့ကေလးေတြ ျပည့္က်ပ္ေနသကဲ့သို႔ အၾကားမရွိျပည့္က်ပ္ေနေအာင္ ဆင္းရဲဒုကၡ အၾကားအရွိ ၊ ဒုကၡမွ လြတ္ကင္း၍ ခ်မ္းသာခြင့္ လံုး၀မရႏိုင္ဘဲ မီးလွ်ံ ၊ သတၱ၀ါ ၊ ဆင္းရဲျခင္း ဒုကၡဤသံုးမ်ိဳးတို႕ဆက္စပ္ေေနေသာ အ၀ီစိငရဲတို႕ႏွင့္ ထို ငရဲတစ္ထပ္တစ္ထပ္၌ ဘင္ပုပ္ငရဲ ၊ ျပာပူငရဲ ၊ လက္ပံေတာငရဲ ၊ သန္လ်က္ရြက္ေတာငရဲ ၊ေ၀တၱရဏီ“ သံရည္ျမစ္ငရဲ ၊ ဟု တံတိုင္းခတ္သကဲသို႕ ရံပတ္၍ေနေသာ ငရဲအရပ္၌ က်ေရာက္ရျခင္းလည္းေကာင္း ၊ (၂) ဆင္ ၊ျမင္း ၊ ကၽြဲ ၊ ႏြား ၊ ေခြး ၊ ၾကက္ ၊ ငွက္ ငါးလိပ္စေသာ ကုန္းေန ေရေန အေျခေလးေခ်ာင္း ၊ အေျခႏွစ္ေခ်ာင္း ၊ အေျခအမ်ား သတၱ၀ါတို႕ႏွင့္ ေၿမြ စေသာ အေျခမရွိေသာ သတၱ၀ါမ်ားျဖစ္ၾကသည့္ တိရစၧာန္ အျဖစ္ေရာက္ရျခင္းလည္းေကာင္း ၊ (၃) တေစၧ ၊ မွင္စာ ၊ သရဲ သဘက္ အစိမ္းဖုတ္ေကာင္ ၊က်တ္ေကာင္ စသည့္ ၿပိတၱာ ျဖစ္ရျခင္းလည္းေကာင္း ၊(၄) ၿပိတၱာအၾကီးစားမ်ား ျဖစ္ၾကၿပီး ေန႔စံညခံ ၊ ညခံေန႔စံ စသည္ျဖင့္လည္း ခံေနၾကရရွာေသာ အသူတကာယ္ အရပ္၌ က်ေရာက္ရျခင္းလည္းေကာင္း ၊ ကပ္သံုးပါး - (၁) တုတ္ ဓါး ေသနတ္ ဗံုး အေျမာက္ စေသာလက္နက္ျဖင့္ ေသေၾကပ်က္စီးရျခင္း (သတၱႏၱရကပ္ ) ၊ (၂) ပလိပ္ေရာဂါ ၊ ကာလေရာဂါ ၊ ေက်ာက္ေရာဂါ ၊ အဖ်ားေရာဂါ စသည္ျဖင့္ ကူးစက္ျမန္ေသာေၾကာင့္ၿမိဳ႕နယ္အႏွံ႔ ေသေၾကပ်က္စီးရျခင္း (ေရာဂႏၱရကပ္) ၊(၃) ၿမိဳ႕နယ္အႏွံ႕အျပားတို႕၌ အစားအေသာက္ျပတ္ငတ္၍ ေသေၾကပ်က္စီးရျခင္း ( ဒုဗၻိကၡႏၱရကပ္ ) တုိ႔ႏွင့္ ၾကံၾကိဳက္ရျခင္းလည္းေကာင္း ၊ ရပ္ျပစ္ရွစ္ပါး - မဂ္ဖိုလ္ရေအာင္ တရားအားထုတ္ခြင့္မရျခင္းေၾကာင့္ အျပစ္ျဖစ္ေသာ အရပ္ေးသမ်ားျဖစ္ၾကသည့္ (၁၊၂၊၃) ဘုရားပြင့္ေနဆဲအခါ ငရဲ ၊ တိရစၧာန္ ၊ၿပိတၱာ စေသာ အပါယ္အရပ္ ( အသူတကယ္ကို ၿပိတၱာမ်ိဳး၌ယူ ) ၊ (၄) ဘုရားရွင္ပြင့္ဆဲ ဘုရားရွင္ကိုမဖူးေတြ႕ႏိုင္ ၊ တရားမနာႏိုင္ၾကရွာေသာ ခႏၶာကိုယ္သာရွိ၍ စိတ္၀ိညာဏ္မရွိေသာ အသညသတ္ျဗဟၼာမ်ားႏွင့္ စိတ္၀ိညာဏ္သာရွိျပီး ခႏၶာကိုယ္မရွိေသာ အရူပျဗဟၼာမ်ားျဖစ္ၾကသည့္
ဒီဃာယုနတ္တို႕အရပ္ ၊ (၅) အစြန္အဖ်ား ေတာေတာင္အၾကား လူရိုင္းမ်ားေနသည့္ ပစၥ ႏၱရာဇ္အရပ္ ၊ (၆) ဘုရားပြင့္ဆဲအခါ မိစၧာဒိ႒ိရွိေနျခင္း ၊ (၇) ဘုရားပြင့္ဆဲအခါ တရားနာလည္းေလာက္ေသာ ဥာဏ္မရွိသူ ၊(၈) တတ္သိနားလည္ေလာက္ေသာ ဥာဏ္ရွိေသာ္ျငားလည္း ဘုရားမပြင့္ေသာအခါလူ ျဖစ္ရျခင္းလည္းေကာင္း ၊ ရန္သူမ်ိဳးငါးပါး- (၁) ေရ ၊(၂) မီး ၊ (၃) ခိုးသူ ၊(၄) အေမြခံသားဆိုး သမီးဆိုး (၅) မင္းဆိုး စသည့္ ေဘးငါးမ်ိဳးႏွင့္ၾကံဳေတြ႕ရျခင္းလည္းေကာင္း ၊ ၀ိကတၱတရားေလးပါး - ေဖာက္ျပနခ်ိဳ႕ယြင္းျခင္း ၊ ပ်က္စီးျခင္းဟုဆိုအပ္ေသာ (၁) မင္းဆိုး မင္းယုတ္အုပ္စိုးေသာအခါ ျဖစ္သည့္ ကာလ၀ိပတၱိ ၊(၂) အအပါယ္ေလးပါးတို႕၌ျဖစ္ရျခင္း စသည့္မေကာင္းေသာ ဂတိိျဖစ္၍ ဂတိ၀ိပတၱိ ၊ (၃) ရုပါအဆင္းအဂၤါခ်ိဳ႕တဲ့ျခင္းစတဲ့ ဥပဓိ၀ိပတၱိ ၊(၄) အသိအလိမၼာ ဥာဏ္ပညာ သတိ၀ီရိယမရွိပဲ ျပဳမူ ၊ေျပာဆို
ၾကံစည္မူ ပေယာဂ၀ိပတိၱ စသည့္မေကာင္းေသာ အၿဖစ္ဆိုးတို႕ႏွင့္လည္းေကာင္း ၊ဗ်ႆနတရားငါးပါး - (၁) ေဆြမ်ိဳးပ်က္စီးျခင္း ဥာတိဗ်ႆန ၊(၂) စည္းစိမ္ဥစၥာ ပ်က္စီးျခင္း ေဘာဂဗ်ႆန ၊(၃) အနာေရာဂါၿဖစ္ျခင္း ေရာဂဗ်ႆန ၊(၄) မွားယြင္းေသာ မိစၧာအယူကိုယူျခင္း ဒိ႒ိဗ်ႆန ၊ (၅) သီလပ်က္ျခင္း သီလဗ်ႆန စေသာပ်က္စီးျခင္းတို႕ႏွင့္ ၾကံဳေတြ႕ရျခင္း ဟူေသာ ၊ အခါခပ္သိမ္းကင္းလြတ္ၿငိမ္းသည္ျဖစ္၍ -ဤမေကာင္းေသာ တရားတို႕မွ အခါခပ္သိမ္းကင္းလြတ္ၿငိမ္းသည္ျဖစ္၍ ၊ မဂ္တရား - ေသာတာပတၱိမဂ္ ၊ သကဒါဂါမိမဂ္ ၊ အနာဂါမိမဂ္ ၊ အရဟတၱမဂ္ ၊ ဖိုလ္တရား - ေသာတာပတၱိဖိုလ္ ၊ သကဒါဂါမိဖိုလ္ ၊ အနာဂါမိဖိုလ္ ၊ အရဟတၱဖိုလ္ ၊ နိဗၺါန္ခ်မ္းသာ - ခႏၶာအသစ္ တစ္ဖန္မျဖစ္ရာ ၊ေသျခင္းသေဘာလည္း မရွိရာ ၊ ဒုကၡအေပါင္းမွလည္း ကင္းေ၀းရာ အျမတ္ဆံုးခ်မ္းသာျဖစ္သည့္ နိဗၺါန္စေသာ ၊ တရားေတာ္ျမတ္တို႕ကို သံသရာ၌ ၾကာရွည္စြာ မက်င္လည္ရေတာ့ပဲ အျမန္ဆံုး ရရပါလို၏ အရွင္ဘုရား ။

ဆီမီးကုိရွာ

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း


အခါခပ္သိမ္း ကိေလသာမီး ေတာက္ေလာင္ေနသူမ်ား
ၿဖစ္လ်က္ အဘယ္ေၾကာင္႔ ေပ်ာ္ၿမဴးရယ္ရြႊင္ၿခင္း ၿဖစ္ဘိ
သနည္း ။ အဘယ္႔ေၾကာင္႔ ႏွစ္လုိ၀မ္းသာၿခင္း ၿဖစ္ဘိ
သနည္း ။

အ၀ိဇၨာအမုိက္ေမွာင္ၾကီးၿဖင္႔ ပိတ္ဆီးေနသူမ်ား ၿဖစ္ပါလ်က္
အဘယ္ေၾကာင္႔ ပညာတည္းဟူေသာ ဆီမီးကုိ မရွာဘဲ
ေနၾကကုန္သနည္း ။


(ရွင္ေတာ္ဗုဒၶ)

အနႏ ၱတာ၀န္ တုိ႔အဓိဌာန္

ဓမၼဒါနၿပဳသည္ - ဟိန္း

၁ ။ ဘုရားေက်းဇူး ၊ ၿမင္းမုိရ္ဦး ၊ အထူးေက်ေအာင္ ဆပ္ပါမည္ ။

၂ ။ တရားေက်းဇူး ၊ ၿမင္းမုိရ္ဦး ၊ အထူးေက်ေအာင္ ဆပ္ပါမည္ ။

၃ ။ သံဃာေက်းဇူး ၊ ၿမင္းမုိရ္ဦး ၊ အထူးေက်ေအာင္ ဆပ္ပါမည္ ။

၄ ။ ဆရာ႔ေက်းဇူး ၊ ၿမင္းမုိရ္ဦး ၊ အထူးေက်ေအာင္ ဆပ္ပါမည္ ။

၅ ။ မိဘေက်းဇူး ၊ ၿမင္းမုိရ္ဦး ၊ အထူးေက်ေအာင္ ဆပ္ပါမည္ ။

၆ ။ တုိင္းၿပည္ေက်းဇူး ၊ စိတ္ၾကည္ႏူး ၊ အထူးေက်ေအာင္ ဆပ္ပါမည္ ။

၇ ။ ေက်းွဇူးမေက် ၊ လူမုိက္ေတြ ၊ မေသြၿဖစ္မွာ စုိးရသည္ ။

၈ ။ ေက်းဇူးဆပ္ကာ ၊ လူလိမၼာ ၊ မွန္စြာၿဖစ္ေအာင္ ၾကိဳးစားမည္ ။

၉ ။ တုိင္းၿပည္လူမ်ဳိး ၊ မ်ားေကာင္းက်ဳိး ၊ သယ္ပုိးရြက္ေဆာင္ၿပဳပါမည္ ။